شنبلیله گیاهیست که مدت هاست در علم پزشکی مورد استفاده قرار میگیرد. این گیاه یک ماده رایج در غذاهای هندی است و اغلب به عنوان مکمل مصرف میشود و فواید سلامتی بی شماری دارد. بیشتر مردم شنبلیله را با دانه های شنبلیله، ادویه خانگی قهوه ای طلایی که در قفسه ادویه های فروشگاه های مواد غذایی یافت میشود مرتبط میدانند. گیاه شنبلیله همچنین دارای برگهای خوراکی است که معمولاً به عنوان گیاه و سبزی در غذاهای هندی و خاورمیانه استفاده میشود. اگر هنوز به درستی با خواص شنبلیله برای چاقی و دیگر فواید سلامتی آشنا نشده اید، در این مقاله قصد داریم درباره این موضوع به طور کامل صحبت کنیم و بررسی کنیم که آیا شنبلیله واقعا میتواند به افراد کمک کند پایین تنه و صورت خود را پُر کنند یا خیر. تا انتها با ما باشید
شنبلیله چیست؟
شنبلیله گیاهی با دانه های لوزی شکل هستند که بافتی سنگی دارند، طعم آنها کمی شیرین و آجیلی است و عطر آن شبیه شربت افراست. این گیاه دارای برگ های سبز روشن، گل های زرد و غلاف هایی است که دانه های قهوه ای مایل به زرد دارند. اگرچه گل های شنبلیله معمولاً مصرف نمیشوند اما میتوانید از برگ های آن به عنوان سبزی در غذاها، سالادها یا اضافه کردن آنها به سوپ ها و خورش ها لذت ببرید.
شنبلیله هزاران سال است که در طب سنتی و چینی برای درمان بیماری های پوستی و بسیاری از بیماری های دیگر مورد استفاده قرار میگیرد. همچنین یک ادویه خانگی رایج و عامل غلیظ کننده است که در بسیاری از محصولات مانند صابون و شامپو یافت میشود.
خواص شنبلیله برای چاقی
به طور کلی شنبلیله با ویژگیهایی مانند تحریک اشتها، بهبود هضم، افزایش جذب مواد مغذی و کمک به رشد عضلات، به یک گزینه ارزشمند برای افرادی تبدیل شده است که به دنبال افزایش وزن به روشی سالم و طبیعی هستند. مهم ترین خواص شنبلیله برای چاقی عبارتند از:
افزایش اشتها
دانههای شنبلیله خواص بسیاری برای سلامتی دارند، مخصوصا برای افرادی که به دنبال افزایش وزن سالم هستند. یکی از مهمترین ویژگیهای شنبلیله، تحریک اشتها است. مصرف این دانه میتواند میل به غذا خوردن را افزایش دهد و در نتیجه به دریافت کالری بیشتر کمک کند.
بهبود فرآیند هضم
دانههای شنبلیله سرشار از فیبر محلول هستند که به تنظیم فرآیند هضم کمک میکند. این فیبر علاوه بر ایجاد احساس سیری کنترل شده، به بهبود عملکرد دستگاه گوارش کمک کرده و شرایط را برای افزایش کالری دریافتی فراهم میکند؛ عاملی که در روند افزایش وزن ضروری است.
جذب مواد مغذی
شنبلیله حاوی آنزیمهایی است که به تجزیه بهتر غذا کمک میکنند. این ویژگی باعث بهبود هضم شده و در نتیجه جذب مواد مغذی ضروری را افزایش میدهد. جذب بهتر مواد مغذی نقش مهمی در افزایش وزن سالم و متعادل دارد.
افزایش توده عضلانی
علاوه بر افزایش وزن، شنبلیله میتواند به افزایش توده عضلانی نیز کمک کند. خاصیت تحریک اشتها در کنار وجود پروتئین در این دانه، به رشد عضلات کمک کرده و فرآیند افزایش وزن را مؤثرتر میکند.
علاوه بر این مطالعات نشان دادهاند که شنبلیله ممکن است بر سطح هورمونهایی مانند انسولین تأثیر مثبت بگذارد. این موضوع به تنظیم قند خون کمک کرده و از نوسانات ناخواسته وزن جلوگیری میکند.
آیا خواص شنبلیله برای چاقی صورت مفید است؟
قبل از هر چیز باید این نکته را توضیح دهیم که هیچ ماده غذایی وجود ندارد که با استفاده از آن تنها یک نقطه از بدن پُر شود. افزایش وزن به صورت کلی اتفاق میافتد و نمیتوان محل تجمع چربی ها و بافت عضلانی را از پیش تعیین کرد.
بعضی ادعاها مبنی بر این است که روغن شنبلیله برای چاقی صورت موثر است. روغن شنبلیله به دلیل خواص آنتیاکسیدانی و ضدالتهابیاش در مراقبت از پوست ارزشمند است اما چربی را به صورت موضعی کاهش یا افزایش نمیدهد اما چندین مزیت غیرمستقیم برای پوست صورت ارائه میدهد:
سفت کننده پوست و ضد پیری: شنبلیله سرشار از فیتواستروژن است و به جلوگیری از افتادگی پوست کمک میکند. هنگام کاهش وزن استفاده موضعی میتواند به سفت ماندن پوست کشیده شده صورت کمک کند.
کاهش التهاب: ترکیبات ضدالتهابی این گیاه جوش ها، اگزما و قرمزی صورت را تسکین میدهد.
پشتیبانی متابولیک: شنبلیله گاهی اوقات در داروهای گیاهی برای بهبود حساسیت به انسولین و تنظیم قند خون استفاده میشود که میتواند به مدیریت تجمع چربی کمک کند.
برای چاقی پایین تنه چطور؟
شنبلیله به طور خاص افزایش وزن پایین تنه را هدف قرار نمیدهد. در عوض مطالعات نشان میدهد که به طور کلی توده عضلانی بدون چربی را بهبود میبخشد و حتی میتواند به عنوان یک سرکوب کننده اشتها عمل کند. هیچ مدرک علمی وجود ندارد که نشان دهد شنبلیله میتواند به طور انتخابی وزن را در باسن افزایش دهد.
دیگر خواص شنبلیله
شنبلیله گیاهی خوشمزه و همه کاره است که با طیف وسیعی از فواید سلامتی مرتبط است. از شنبلیله به شکل های مختلفی استفاده میشود. از برگ ها و دانه هایش در غذاها استفاده میکنند و به صورت روغن شنبلیله، پودر شنبلیله، عرق شنبلیله و شنبلیله خشک هم مورد استفاده قرار میگیرد. خواص شنبلیله عبارتند از:
افزایش تولید شیر در خانم های شیرده
شیر مادر بهترین منبع تغذیه برای رشد کودک شماست. با این حال برخی افراد ممکن است در تولید مقدار کافی آن مشکل داشته باشند. در حالی که داروهای تجویزی معمولاً برای افزایش تولید شیر مادر استفاده میشوند، تحقیقات نشان میدهد که شنبلیله ممکن است یک جایگزین طبیعی و ایمن باشد.
یک مطالعه ۱۴ روزه روی ۷۸ مادر نشان داد که نوشیدن چای گیاهی با دانه های شنبلیله باعث افزایش تولید شیر میشود که به نوزادان کمک میکند وزن بیشتری اضافه کنند.
مطالعه دیگری در سال ۲۰۱۱، روی ۶۶ مادر انجام گرفت و آنها را به سه گروه تقسیم کرد. یک گروه چای شنبلیله، گروه دوم دارونما و گروه سوم هیچ چیزی دریافت نکردند. حجم شیر مادر پمپ شده از حدود ۳۴ میلی لیتر به ۷۳ میلیلیتر در گروه شنبلیله افزایش یافت.
این مطالعات به جای مکملها از چای گیاهی شنبلیله یا آب شنبلیله استفاده کردند اما مکمل ها احتمالاً اثرات مشابهی دارند. اگرچه این تحقیق دلگرمکننده است اما قبل از مصرف هرگونه مکمل یا چای هرگونه نگرانی در مورد تولید شیر مادر را با یک متخصص مراقبت های بهداشتی در میان بگذارید.
خواص شنبلیله برای رحم و تخمدان
چندین مطالعه بالینی اثرات مفید شنبلیله را در شیردهی، دیسمنوره، سندرم تخمدان پلی کیستیک و یائسگی تأیید میکنند. مطالعات محدودی در مورد استفاده از این گیاه در بیماری های تخمدان، ناباروری و آتروفی واژن وجود دارد.
شنبلیله باعث بهبود مقاومت به انسولین میشود. از آنجایی که مقاومت به انسولین یکی از محرکهای اصلی PCOS است، کنترل آن به تنظیم سطح هورمون های مردانه (اندروژنها) و بهبود تخمک گذاری کمک میکند. مطالعات نشان داده اند که مصرف عصاره بذر شنبلیله میتواند به کاهش اندازه و تعداد کیست های تخمدانی کمک کرده و چرخه قاعدگی را منظم کند.
در طب سنتی از دمنوش یا نشستن در جوشانده شنبلیله برای رفع التهابات رحمی و کمک به دفع بقایای ترشحات غیرطبیعی استفاده میشود. خواص آنتی باکتریال آن نیز در پیشگیری از برخی عفونت های سطحی موثر است.
تأثیر بر سطح تستوسترون در مردان
یکی از رایج ترین دلایل استفاده مردان از مکمل های شنبلیله افزایش تستوسترون است. برخی مطالعات نشان دادهاند که این ماده اثرات مفیدی از جمله افزایش میل جنسی دارد. در یک مطالعه مصرف ۳۰۰ میلی گرم شنبلیله دو بار در روز به مدت ۸ هفته در ترکیب با تمرینات مقاومتی منجر به افزایش قابل توجه سطح تستوسترون در مردان شد. شرکت کنندگان همچنین در مقایسه با گروه کنترل بدون هیچ گونه کاهش قدرت عضلانی، کاهش چربی بدن را تجربه کردند.
در یک مطالعه ۶ هفته ای دیگر ۳۰ مرد مکملی با ۶۰۰ میلی گرم عصاره شنبلیله – همراه با منیزیم، روی و ویتامین B6 مصرف کردند تا تغییرات در عملکرد جنسی و میل جنسی را ارزیابی کنند. اکثر شرکت کنندگان افزایش قدرت و بهبود عملکرد جنسی را گزارش کردند.
کنترل دیابت و سطح قند خون
شنبلیله میتواند به پیشگیری از بیماری های متابولیکی مانند دیابت کمک کند. در یک مطالعه، افراد مبتلا به دیابت نوع ۲ که ۵ گرم پودر دانه شنبلیله را دو بار در روز به مدت ۲ ماه مصرف کردند، کاهش سطح قند خون ناشتا، چربی شکم، شاخص توده بدنی و هموگلوبین A1c، که نشانگر مدیریت طولانی مدت قند خون است را تجربه کردند.
محتوای بالای فیبر پودر یا دانه شنبلیله همچنین میتواند از مدیریت قند خون حتی در افراد بدون دیابت پشتیبانی کند. محققان به این نتیجه رسیده اند که جایگزینی ۱۰٪ از آرد گندم تصفیه شده در نان ها سطح قند خون را پس از خوردن غذا در افراد بدون دیابت به طور قابل توجهی کاهش میدهد.
کاهش التهاب
سطح بالای آنتی اکسیدان شنبلیله پتانسیل بالایی به عنوان یک عامل ضدالتهاب به آن میدهد. محققان در یک مطالعه آزمایشگاهی در سال ۲۰۲۳ دریافتند که ژل شنبلیله در جلوگیری از رشد میکروب های دهانی بهتر از داکسی سایکلین و آسپرین عمل میکند که پزشکان معمولاً به عنوان داروهای ضد التهابی از آنها استفاده میکنند. محققان اظهار داشتند که ژل شنبلیله میتواند به کاهش التهاب پس از جراحی دندان کمک کند. مطالعات انسانی در مورد خواص ضدالتهابی شنبلیله ضروری است.
کاهش بیماریهای قلبی و فشار خون
شنبلیله میتواند به تنظیم سطح کلسترول و بهبود فشار خون کمک کند، خطر ابتلا به بیماری های قلبی را کاهش داده و سلامت قلب را بهبود بخشد.
یک بررسی سیستماتیک و متاآنالیز در سال ۲۰۲۳ نتیجه گرفت که مصرف مکمل های دانه شنبلیله به ویژه در دوزهای ۱۵ گرم یا بیشتر در روز تا ۱۲ هفته ممکن است به کاهش فشار خون سیستولیک کمک کند اما فشار خون دیاستولیک را کاهش نمیدهد. با این حال تحقیقات بیشتری برای پر کردن شکاف بین این یافته ها و عملکرد بالینی ضروری است.
تأثیر شنبلیله بر فشار خون ممکن است به دلیل محتوای بالای فیبر غذایی آن در حدود ۲۵٪ باشد. انواع خاصی از فیبر غذایی یک ژل چسبناک در رودهها تشکیل میدهند که هضم قندها و چربیها را دشوارتر میکند.
چه کسانی نباید شنبلیله مصرف کنند؟
اگرچه شنبلیله برای اکثر افراد در پخت و پز بیخطر است اما برخی افراد باید احتیاط کنند. زنان باردار، افراد مبتلا به آلرژی و افرادی که داروهای خاصی مصرف میکنند باید مصرف خود را محدود کنند. دوزهای بالا یا مکمل ها میتوانند خطراتی را ایجاد کنند بنابراین توصیه میکنیم قبل از مصرف مکمل یا دوز بالا حتما با پزشک خود مشورت کنید.
کلام آخر:
قرن هاست که مردم از شنبلیله برای درمان بیماری هایی از قند خون ناپایدار گرفته تا تستوسترون پایین استفاده میکنند. مردم معمولاً از آن برای افزایش شیر مادر استفاده میکنند. شنبلیله نمیتواند تاثیری روی چاقی صورت یا پایین تنه داشته باشد بنابراین روی این خاصیت حساب نکنید.
شنبلیله همچنین ممکن است فواید دیگری برای سلامتی داشته باشد مانند تنظیم سطح کلسترول، کاهش التهاب و کمک به افزایش وزن. با این حال تحقیقات بیشتری در مورد این فواید ضروری است. افرادی که بیماری خاصی دارند یا داروهای تجویزی مصرف میکنند میتوانند قبل از مصرف مکمل های شنبلیله با پزشک مشورت کنند.
سوالات متداول مقاله خواص شنبلیله برای چاقی:
۱- آیا از شنبلیله برای لاغری هم استفاده میشود؟
نمیتوان گفت استفاده از آن معجزه میکند اما اضافه کردنش به رژیم غذایی میتواند کمک کننده باشد.
۲- آیا پودر شنبلیله یا شنبلیله خشک تاثیرشان کمتر از دانه شنبلیله است؟
خیر تفاوت چندانی ندارند ولی اگر دوز مصرفی برایتان اهمیت دارد با هم متفاوت هستند.
منابع:
دیدگاه شما