درمان پوکی استخوان چیست و چگونه می‌توانید از بروز آن جلوگیری کنید؟

خانه » زندگی رژیمی » بیماری ها » درمان پوکی استخوان چیست و چگونه می‌توانید از بروز آن جلوگیری کنید؟
پوکی استخوان یکی از شش بیماری کشنده و خاموشی است که بدون اینکه از آن آگاه باشید، شما را درگیر می‌کند

پوکی استخوان یکی از شش بیماری کشنده و خاموشی است که بدون اینکه از آن آگاه باشید، شما را درگیر می‌کند و با یک افتادن کوچک ناگهان آشکار می‌شود. بنابراین، بسیار مهم است که از این بیماری آگاه باشید و درمان پوکی استخوان و روش‌های تشخیص آن را بدانید. استخوان بافت زنده‌ای‌ست که دائماً در حال تجزیه و جایگزینی است. پوکی استخوان هنگامی رخ می‌دهد که ایجاد استخوان جدید با از بین رفتن استخوان قدیمی هماهنگ نباشد. داخل استخوان سالم انسان فضاهای کوچکی وجود دارد که شبیه به ساختار کندوی زنبور عسل است.

پوکی استخوان باعث می‌شود تا اندازه این فضا‌ها افزایش یابد و استخوان، تراکم و استحکام خود را از دست بدهد و با کوچک‌ترین ضربه یا فشاری بشکند. در صورت ابتلا به این عارضه، استخوان‌ها به قدری شکننده می‌شوند که زمین خوردن‌های ساده یا حتی فشار‌های خفیف مانند خم شدن یا سرفه هم می‌تواند باعث شکستگی شود. شکستگی‌های مربوط به پوکی استخوان بیشتر در لگن‌، مچ دست و پا و ستون فقرات رخ می‌دهند.

همان‌طور که گفته شد، پوکی استخوان یک بیماری خاموش و بدون نشان، ‌بخصوص در مراحل اولیه است که برای تشخیص قطعی آن حتماً باید به پزشک مراجعه کنید و با انجام آزمایش خون و تست تراکم استخوان از وجود این بیماری در استخوان‌ها آگاه شوید. البته که برای درمان پوکی استخوان نیاز به مراجعه به پزشک است، اما نشانه‌هایی هم وجود دارد که با آگاهی از آن‌ها می‌توانید حدس بزنید که آیا دچار این عارضه شده‌اید یا خیر. در این مقاله به بررسی علت پوکی استخوان و راههای جلوگیری از آن، روش‌های تشخیص پوکی استخوان، نحوه درمان قطعی پوکی استخوان و بسیاری اطلاعات دیگر که دانستن آن‌ها برای شما ضروری است، می‌پردازیم.

پوکی استخوان چیست؟

استخوان از مواد معدنی و عمدتاً نمک‌های کلسیم تشکیل شده است که توسط فیبرهای کلاژن قوی به یکدیگر متصل شده‌اند. استخوان‌های ما دارای یک پوسته بیرونی ضخیم و سخت(به نام استخوان قشر یا فشرده) هستند که به راحتی در اشعه ایکس دیده می‌شود. در داخل این، یک شبکه استخوانی نرم‌تر و اسفنجی(استخوان ترابکولار) وجود دارد که ساختاری شبیه لانه زنبوری دارد.

استخوان یک بافت زنده و فعال است که دائماً در حال تجدید است. بافت استخوانی قدیمی توسط سلول‌هایی به نام استئوکلاست تجزیه می‌شود و با مواد استخوانی جدیدی که توسط سلول‌هایی به نام استئوبلاست تولید می‌شود جایگزین می‌شود. تعادل بین تجزیه استخوان قدیمی و تشکیل استخوان جدید در مراحل مختلف زندگی ما تغییر می‌کند.

در دوران کودکی و نوجوانی، استخوان جدید خیلی سریع تشکیل می‌شود. این به استخوان‌های ما اجازه می‌دهد بزرگ‌تر و قوی‌تر‌(متراکم‌تر) شوند. تراکم استخوان در اواسط تا اواخر دهه 20 ما به اوج خود می‌رسد.

پس از این، استخوان جدید تقریباً با همان سرعتی که استخوان قدیمی‌تر شکسته می‌شود، تولید می‌شود. این بدان معناست که اسکلت بالغ در یک دوره 7 تا 10 ساله کاملاً تجدید می‌شود.

در نهایت، از حدود 40 سالگی، استخوان سریعتر از جایگزین شدن شروع به شکستن می‌کند، بنابراین استخوان‌های ما به تدریج شروع به از دست دادن تراکم خود می‌کنند.

همه ما با افزایش سن درجاتی از تحلیل استخوان را تجربه می‌کنیم، اما اصطلاح پوکی استخوان تنها زمانی استفاده می‌شود که استخوان‌ها کاملا شکننده شوند. هنگامی که استخوان تحت تاثیر پوکی استخوان قرار می‌گیرد، سوراخ‌های ساختار لانه زنبوری بزرگتر می‌شود و تراکم کلی کمتر می‌شود، به همین دلیل احتمال شکستگی استخوان بیشتر می‌شود. در ادامه به بررسی علت پوکی استخوان و راههای جلوگیری از آن می‌پردازیم.

علت اصلی پوکی استخوان چیست؟

درمان قطعی پوکی استخوان زمانی استفاق می‌افتد که ابتدا علت ایجاد و پیشرفت این بیماری را مشخص کنید:

کمبود استروژن در بدن

اگر یائسگی زودرس(قبل از 45 سالگی) یا هیسترکتومی دارید که در آن یک یا هر دو تخمدان برداشته می‌شود، این امر خطر ابتلا به پوکی استخوان را افزایش می‌دهد. این به این دلیل است که آنها باعث می‌شوند تولید استروژن بدن شما به طور چشمگیری کاهش یابد، بنابراین روند تحلیل استخوان سرعت می‌گیرد. برداشتن تخمدان‌ها(اوارکتومی یا اوفورکتومی) بسیار نادر است اما با افزایش خطر پوکی استخوان نیز مرتبط است.

فقدان ورزش‌های تحمل وزن

ورزش باعث رشد استخوان‌ها می‌شود و کمبود ورزش به این معنی است که شما بیشتر در معرض خطر از دست دادن کلسیم از استخوان‌ها و در نتیجه ابتلا به پوکی استخوان خواهید بود. سلامت عضله و استخوان به هم مرتبط هستند، بنابراین حفظ قدرت عضلانی نیز مهم است که خطر افتادن شما را نیز کاهش می‌دهد.

با این حال، زنانی که به قدری ورزش می‌کنند که پریودشان متوقف می‌شود نیز در معرض خطر پوکی استخوان هستند زیرا سطح استروژن آنها کاهش می‌یابد. پس به اندازه ورزش و تحرک داشته باشید.

رژیم غذایی نامناسب

اگر رژیم غذایی شما حاوی کلسیم یا ویتامین D کافی نباشد یا اگر وزن شما بسیار کم باشد، بیشتر در معرض خطر پوکی استخوان قرار خواهید گرفت.

سیگار کشیدن

تنباکو مستقیماً برای استخوان‌ها سمی است. در زنان سطح استروژن را کاهش می‌دهد و ممکن است باعث یائسگی زودرس شود. در مردان، سیگار باعث کاهش فعالیت تستوسترون می‌شود و همچنین می‌تواند استخوان‌ها را ضعیف کند.

نوشیدن زیاد الکل

نوشیدن الکل توانایی بدن برای ساختن استخوان را کاهش می‌دهد. همچنین خطر شکستن استخوان در اثر زمین خوردن را افزایش می‌دهد.

سابقه خانوادگی

پوکی استخوان در خانواده‌ها دیده می‌شود، احتمالاً به این دلیل که عوامل ارثی بر رشد استخوان تأثیر می‌گذارد. اگر یکی از بستگان نزدیک دچار شکستگی مرتبط با پوکی استخوان شده باشد، احتمال شکستگی شما بیشتر از حد طبیعی است. ما هنوز نمی‌دانیم که آیا یک نقص ژنتیکی خاص باعث پوکی استخوان می‌شود یا خیر، اگرچه مشخص شده است که افراد مبتلا به یک اختلال ژنتیکی بسیار نادر به نام osteogenesis imperfecta بیشتر در معرض شکستگی هستند.

عوامل دیگری که ممکن است موجب افزایش خطر بیماری پوکی استخوان شود عبارتند از:

  • قومیت
  • وزن کم بدن
  • شکستگی‌های قبلی
  • بیماری‌هایی مانند بیماری سلیاک که بر جذب غذا تأثیر می‌گذارد.

چگونه می‌توان پوکی استخوان را تشخیص داد؟

متأسفانه پوکی استخوان در مراحل اولیه هیچ علامتی ندارد. بنابراین خودتان نمی‌توانید به تنهایی پوکی استخوان را تشخیص دهید. برای تشخیص و درمان پوکی استخوان در مراحل اولیه، باید از روش‌ها و تجهیزات پزشکی استفاده کنید. مهم‌ترین و مؤثرترین روش تشخیص پوکی استخوان و پیشگیری از آن، غربالگری پوکی استخوان است که آن را با نام سنجش تراکم استخوان هم می‌شناسیم. اما هنگامی که استخوان‌های شما در اثر پوکی استخوان ضعیف شدند، ممکن است علائم و نشانه‌هایی داشته باشید. در ادامه، ابتدا این نشانه‌ها را معرفی می‌کنیم و سپس روش‌های پزشکی تشخیص پوکی استخوان را بررسی می‌نماییم.

بررسی نشانه‌های پوکی استخوان

مدتی پس از شروع پوکی استخوان و پس از ضعیف شدن استخوان‌ها، ممکن است علائم زیر را داشته باشید:

  • کمردرد ناشی از کم شدن فاصله‌ی مهره‌ها یا شکستگی آن‌ها
  • درد مزمن و بدون دلیل در استخوان‌ها
  • کاهش قد به مرور زمان
  • خمیدگی قامت
  • استخوانی که بسیار راحت‌تر از حد انتظار می‌شکند
پوکی استخوان یکی از شش بیماری کشنده و خاموشی است که بدون اینکه از آن آگاه باشید، شما را درگیر می‌کند

پوکی استخوان یکی از شش بیماری کشنده و خاموشی است که بدون اینکه از آن آگاه باشید، شما را درگیر می‌کند.

سنجش تراکم استخوان

برای تشخیص پوکی استخوان، ارزیابی میزان دقیق خطر شکستگی و تعیین نیاز به درمان پوکی استخوان، به احتمال زیاد پزشک شما سنجش تراکم استخوان را تجویز می‌کند. سنجش تراکم استخوان، DEXA، محتوای مواد معدنی موجود در استخوان‌ها را در نواحی خاصی از اسکلت، مانند لگن، مچ دست و ستون فقرات اندازه‌گیری می‌کند. این سنجش یک آزمایش تصویربرداری است که تراکم (قدرت) استخوان را نشان می‌دهد و راهی برای اندازه‌گیری تحلیل استخوان با افزایش سن است. پزشکان این آزمایش‌ها را تست تراکم استخوان یا DXA هم می‌نامند.

نتایج اسکن DEXA می‌تواند جزئیات مفیدی را در مورد خطر ابتلا به پوکی استخوان (از دست دادن استخوان) و شکستگی آن ارائه دهد. همچنین این آزمایش می‌تواند ترکیب بدن شما مانند چربی بدن و توده عضلانی را اندازه‌گیری کند. متخصصان، سنجش تراکم استخوان را مفیدترین، آسان‌ترین و ارزان‌ترین آزمایش برای کمک به تشخیص و درمان پوکی استخوان می‌دانند. سنجش پوکی استخوان بسیار سریع و بدون درد است. تحقیقات نشان می‌دهد که زنان، زودتر و سریع‌تر از مردان شروع به از دست دادن توده استخوانی می‌کنند. پزشکان معمولاً به زنان توصیه می‌کنند در سنین پایین‌تر نسبت به مردان برای غربالگری پوکی استخوان، اسکن DEXA را انجام دهند.

اگر دارای یک یا چند عامل زیر که خطر ابتلا به پوکی استخوان را افزایش می‌دهند هستید، پزشک شما به احتمال زیاد سنجش تراکم استخوان را توصیه کند:

  • سن بالا: بسیاری از افراد با افزایش سن، توده استخوانی خود را از دست می‌دهند. به افرادی که در معرض خطر متوسط ​​هستند، توصیه می‌شود اسکن DEXA را از سن 65 سال در زنان و 70 سال در مردان شروع کنند.
  • سابقه خانوادگی: اگر یک یا چند نفر از اعضای خانواده شما پوکی استخوان یا بیش از یک شکستگی داشته باشند، ممکن است در معرض خطر بیشتری برای پوکی استخوان باشید.
  • آسیب‌های شکستگی قبلی: شکستن استخوان، بخصوص بعد از 50 سالگی، ممکن است نشانه‌ای از این باشد که شما در معرض خطر بیشتری هستید.
  • داروها: برخی از داروها، مانند استروئید پردنیزون، داروهای سرطان و داروهایی که پس از پیوند عضو استفاده می‌شوند، می‌توانند استخوان‌های شما را ضعیف کنند.
  • سلامت کلی شما: بسیاری از اختلالات مزمن پزشکی می‌توانند احتمال شکستگی استخوان‌های شما را افزایش دهند. شرایط خطرناک، شامل: آرتریت روماتوئید، لوپوس، دیابت، بیماری کبد و بیماری کلیوی است.

پزشکان ممکن است تست تراکم استخوان را برای موارد زیر هم تجویز کنند:

  • پیگیری تغییرات سلامت استخوان در طول زمان
  • کنترل پاسخ به درمان، مانند داروهای پوکی استخوان
  • ارزیابی ترکیب بدن

برای تعیین شکستگی استخوان ناشی از پوکی استخوان، می‌توان اقدامات زیر را انجام داد:

  • عکس‌برداری استخوان با اشعه ایکس

اشعه ایکس تصاویری از استخوان‌های داخل بدن، شامل دست، مچ، بازو، آرنج، شانه، پا، مچ پا، ساق پا، زانو، ران، لگن یا ستون فقرات را می‌گیرد. عکس‌برداری با اشعه ایکس به تشخیص شکستگی استخوان‌ها که گاهی در نتیجه پوکی استخوان است، کمک می‌کند.

عکس‌برداری با اشعه ایکس به تشخیص شکستگی استخوان‌ها که گاهی در نتیجه پوکی استخوان است، کمک می‌کند.

عکس‌برداری با اشعه ایکس به تشخیص شکستگی استخوان‌ها که گاهی در نتیجه پوکی استخوان است، کمک می‌کند.

  • سی تی اسکن ستون فقرات

سی تی اسکن ستون فقرات برای ارزیابی تراز و شکستگی استخوان انجام می‌شود. می‌توان از آن برای اندازه‌گیری تراکم استخوان و تعیین احتمال وقوع شکستگی مهره‌ها استفاده کرد.

  • MRI ستون فقرات

MRI ستون فقرات برای ارزیابی شکستگی‌های مهره‌ها و قدیمی یا جدید بودن شکستگی انجام می‌شود. شکستگی‌های جدید معمولاً پاسخ بهتری به درمان با ورتبروپلاستی و کیفوپلاستی نشان می‌دهند.

چه روش‌هایی برای درمان پوکی استخوان وجود دارد؟

پوکی استخوان یک بیماری خطرناک است که معمولاً نمی‌توانید آن را به راحتی تشخیص دهید، اما خوشبختانه روش‌های مختلفی برای درمان یا حداقل کند کردن روند پیشرفت بیماری وجود دارد که در ادامه به بررسی آن‌ها می‌پردازیم.

1- طب سنتی

در طب سنتی با تکیه بر خواص درمانی گیاهان، درمان‌هایی برای پوکی استخوان آمده است که مهم‌ترین آن‌ها عبارتند از:

  • شبدر قرمز به دلیل استروژن طبیعی موجود در آن از استخوان‌ها محافظت می‌کند.
  • سویا که ترکیبات ایزوفلاون آن از تحلیل رفتن بافت استخوان جلوگیری می‌کند.
  • کوهوش سیاه که در طب سنتی آمریکایی مورد استفاده قرار می‌گیرد و حاوی مواد فیتواستروژن است که خاصیت جوان‌سازی دارند.
  • گیاه دم اسب که سیلیکون موجود در آن به استحکام استخوان‌ها کمک می‌کند.
  • طب سوزنی

در ادامه مقاله چند داروی قوی گیاهی برای پوکی استخوان را به طور مفصل معرفی می‌کنیم.

2- درمان‌های خانگی

روش‌های خانگی را نمی‌توان درمان نامید، اما از جمله کارهایی که می‌توانید در خانه برای پیشگیری از پوکی استخوان انجام دهید، عبارتند از:

  • عدم پرخوری و حذف غذاهای پرچرب
  • ترک استعمال دخانیات
  • عدم استفاده از مشروبات الکلی و مواد مخدر
  • ورزش و تحرک به صورت منظم و روتین

3- دارو

کلسیم به عنوان اصلی‌ترین ماده‌ی تشکیل دهنده‌ی استخوان، بخش مهمی از داروهایی را که برای درمان پوکی استخوان تجویز می‌شوند، در بر می‌گیرد. اما بیشترین داروهایی که برای زنان و مردان دارای خطر بالای شکستگی تجویز می‌شوند، بیس فسفات‌ها هستند که چند نمونه از آنها عبارتند از:

  • آندرونات (فوزاماکس)
  • رزیدرونات (آکتونل، آتلویا)
  • ایباندرونات (بونیوا)
  • زولدرونیک اسید (رکلاست)

4- ورزش

انجام مرتب حرکات ورزشی و کششی و همچنین حرکاتی که در آن وزنی را تحمل می‌کنید، برای جلوگیری از پوکی استخوان بسیار ضروری است. افراد بزرگسال بین 19 تا 64 سال می‌بایست هر هفته دست کم به مدت 150 دقیقه (معادل 2 ساعت و 30 دقیقه) تمرینات هوازی مانند دویدن دوچرخه‌سواری یا پیاده‌روی سریع انجام دهند.

همچنین تمرینانی مانند وزنه زدن و تمرینات استقامتی برای بهبود تراکم استخوان و کمک به پیشگیری و درمان پوکی استخوان تأثیرگذار است و بهتر است که افراد دو یا چند روز در هفته را صرف تمرینات تقویت عضله کنند و با ورزش دادن تمامی گروه‌های اصلی عضلات، از جمله: پاها، باسن، پشت، سینه، شانه‌ها و بازوها از پوکی استخوان پیشگیری کنند.

در آخر شایان ذکر است که اگر تشخیص داده شده که شما به پوکی استخوان مبتلا هستید، قبل از آغاز یک برنامه تمرینی با یک پزشک یا یک متخصص ورزش صبحت کنید تا مطمئن شوید که آن برنامه مناسب افراد دارای پوکی استخوان است.

از جمله کارهایی که می‌توانید برای پیشگیری از پوکی استخوان انجام دهید، ورزش و تحرک به صورت منظم و روتین است.

از جمله کارهایی که می‌توانید برای پیشگیری از پوکی استخوان انجام دهید، ورزش و تحرک به صورت منظم و روتین است.

5- رژیم غذایی

می‌توانید با گنجاندن محصولات لبنی، سبزیجات سبز، کلم بروکلی، لوبیا و حبوبات در رژیم غذایی‌تان و همچنین استفاده از مکمل‌ها، کلسیم مورد نیاز بدن خود را تأمین کنید. همان‌طور که می‌دانید کلسیم نقشی اساسی در سلامت استخوان‌های شما دارد. همچنین ویتامین D به جذب کلسیم در بدن کمک می‌کند. به همین دلیل اگر به اندازه کافی از غذاها یا نور آفتاب ویتامین D دریافت نمی‌کنید، باید از مکمل‌ها استفاده کنید. برای جذب ویتامین D به طور طبیعی، کافی است تا 15 دقیقه خود را در معرض نور آفتاب قرار دهید. در آخر تلاش کنید از مصرف نوشیدنی‌های کربناته، دارای کافئین و الکل بیش از اندازه و نیز خوردنی‌های با پروتئین زیاد که فرآوری و جذب کلسیم در بدن را مختل می‌کنند، اجتناب کنید.

campaign

رژیم دکتر کرمانی تنها رژیمیه که حسرت هیچ غذایی رو به دلت نمی‌ذاره کافیـه همیـن الان تصمیم بگیری که می‌خـوای وزنت رو کم کنی و به اون اندامی که همیشه آرزش رو داشتی برسی! از همین لحظه ما کنارتیم تا باهم به هدفت برسیم.

6- هورمون درمانی

در مردان پوکی استخوان معمولاً ناشی از کاهش سطح تستسرون است که بالا رفتن سن رخ می‌دهد. همین فرآیند در زنان با شروع دوران یائسگی و کاهش سطح استروژن آغاز می‌شود. در مردان تستسترون درمانی به افزایش تراکم استخوان‌ها کمک می‌کند و در زنان نیز تجویز استروژن، بخصوص اگر بلافاصله بعد از شروع دوران یائسگی باشد، در درمان پوکی استخوان بسیار اثرگذار است.

7- مغناطیس درمانی

مغناطیس درمانی یا مگنت تراپی یک نوع درمان حمایتی برای حفظ بافت، استحکام استخوان، کاهش علائم و درد ناشی از پوکی استخوان و یکی از بهترین روش‌ها برای درمان پوکی استخوان است. عملکرد این درمان به این صورت است که با پالس‌های فرکانس پایین به پروسه‌های متابولیک در استخوان‌ها کمک کرده و منجر به هماهنگی بهتر اجزایی که در ساخت استخوان نقش دارند شده و همچنین به کاهش درد مزمن استخوان‌ها نیز کمک شایانی می‌کند.

مغناطیس درمانی سرعت بهبود افراد مبتلا به پوکی استخوان را به طرز چشمگیری افزایش می‌دهد، به دلیل اینکه این نوع درمان محرک‌ تشکیل استخوان جدید بوده و به تشکیل بافت استخوان و فرآیند کلسیفیکاسیون سرعت می‌بخشد. به عنوان نکته‌ی آخر باید بگوییم که مغناطیس درمانی باعث افزایش عملکرد هورمون پاراتبروئید می‌شود که وظیفه‌ی آن رساندن کلسیم خون به استخوان‌‌ها است.

آیا می‌توان از پوکی استخوان جلوگیری کرد؟

در جواب این سؤال به طور قاطع می‌توان گفت بله. با توجه به مطالبی که تا کنون ذکر شد، پوکی استخوان کاملاً قابل پیشگیری است؛ البته به شرطی که از عادت‌های مضری که بر سلامت استخوان‌های شما تأثیر منفی می‌گذارند، دست بکشید. عاداتی مثل: استعمال دخانیات، مصرف نمک، استفاده‌ی بیش از حد از الکل، رژیم غذایی نامناسب و عدم تحرک.

غذاهای مضر برای پوکی استخوان

همان‌طور که مواد غذایی حاوی کلسیم و برخی مواد معدنی و ویتامین‌های دیگر می‌توانند مانع از بروز پوکی استخوان شوند، مواد غذایی هم وجود دارند که شما را در معرض بروز پوکی استخوان قرار می‌دهند. این مواد عبارتند از:

1- اسفناج خام

اگر چه مصرف اسفناج پخته برای جلوگیری از پوکی استخوان مفید است، اما مصرف خام آن به دلیل وجود ماده‌ای به نام اگزالات، مانع از جذب کلسیم در بدن می‎شود. به همین دلیل موجب بدتر شدن بیماری پوکی استخوان می‌شود.

مصرف اسفناج خام به دلیل وجود ماده‌ای به نام اگزالات، مانع از جذب کلسیم در بدن می‎شود.

مصرف اسفناج خام به دلیل وجود ماده‌ای به نام اگزالات، مانع از جذب کلسیم در بدن می‌شود.

2- نوشیدنی‌های گازدار

نوشیدنی‌های گازدار علاوه بر اینکه سرشار از کافئین هستند و کافئین باعث خروج کلسیم از طریق ادرار از بدن می‌شود، به علت دارا بودن اسید فسفریک و اسید معدنی از جذب کلسیم جلوگیری می‌کنند و برای استخوان‌ها مضر هستند. افرادی که استعداد یا سابقه خانوادگی پوکی استخوان دارند، باید مصرف نوشیدنی‌های گازدار را قطع کنند.

3- مصرف زیاد نمک

مصرف زیاد نمک، باعث اسیدی شدن خون و بروز التهاب در بدن می‌شود که برای سلامت مفاصل مضر است و احتمال پوکی استخوان را تشدید می‌کند. غذاهای آماده، سوسیس و کالباس، کنسروها و به طور کلی، نمک را از رژیم غذایی‌تان حذف کنید تا علاوه بر پیشگیری از بیماری‌های قلبی و عروقی، از پوکی استخوان هم جلوگیری کنید.

4- مصرف زیاد گوشت

پروتئین‌های حیوانی و مصرف زیاد گوشت به دلیل آزاد کردن اسیدهایی مثل اسیدفسفریک و سولفوریک اسید، باعث تغییر در میزان PH بدن می‌شوند و هر چه PH بدن اسیدی‌تر باشد، مواد معدنی بیشتری از استخوان‌ها خارج می‌شود و در نتیجه، استخوان اصلی‌ترین مواد مغذی خود را از دست داده و مستعد پوکی می‌گردد.

5- مصرف غذاهای التهاب‌زا

مصرف بیش از حد محصولاتی مثل: گوجه فرنگی، سیب زمینی، بادمجان و سایر مواد غذایی التهاب‌آور، منجر به التهاب استخوان و در نهایت تسریع روند ابتلا به پوکی استخوان خواهد شد.

بیماری پوکی استخوان درمان دارد اگر به یک رژیم غذایی سالم و مناسب پایبند باشید. از غذاهایی که مانع جذب کلسیم و ویتامین دی می‌شوند خودداری کرده و غذاهای حاوی این دو ماده حیاتی را بیشتر مصرف کنید.

غذاهای مفید برای پوکی استخوان

حال که در مورد غذاهای مضر دانستید، در ادامه به معرفی غذاهایی که برای پوکی استخوان مفید هستند می‌پردازیم.

1- شیر

اصولاً شیر و لبنیات از بهترین دوستان استخوان هستند و از بهترین گزینه‌ها برای درمان پوکی استخوان به شمار می‌روند. حتماً شما هم در کودکی زیاد شنیده‌اید که: “شیر بخور تا قدت بلند شود! یا شیر بخور تا استخوان‌هایت قوی بشوند!” شیر منبع غنی کلسیم و از مهم‌ترین عناصر تشکیل دهنده‌ی استخوان است.

2- ماهی ساردین در درمان پوکی استخوان

شیر و لبنیات، تنها راه دریافت و تأمین کلسیم بدن نیستند. ماهی ساردین منبع عالی و غنی دیگری از کلسیم است که استخوان‌های ریز آن‌ به ساخته شدن استخوان در بدن شما کمک می‌کنند. خوردن حدود ۸۵ گرم ماهی تازه یا تن ساردین، بیشتر از یک فنجان شیر به بدن شما کلسیم می‌رساند.

ماهی ساردین منبع عالی و غنی دیگری از کلسیم است که استخوان‌های ریز آن‌ به ساخته شدن استخوان در بدن شما کمک می‌کنند.

ماهی ساردین منبع عالی و غنی از کلسیم است که استخوان‌های ریز آن‌ به ساخته شدن استخوان در بدن شما کمک می‌کنند.

3- مغزها و دانه‌های روغنی

مغزها و دانه‌های روغنی به شکل‌های مختلف سلامتی استخوان را حفظ می‌کنند. گردو و بذر کتان، غنی از اسیدهای چرب امگا ۳ هستند. بادام زمینی و بادام درختی حاوی پتاسیم هستند که جلوی از دست رفتن کلسیم در ادرار را می‌گیرند. دانه‌های روغنی حاوی پروتئین و سایر مواد مغذی هم هستند که نقش حمایتی برای ساختن استخوان‌های قوی را دارند.

4- نور خورشید

نور خورشید غذا نیست، اما نقش مهم‌تری نسبت به غذا برای بدن دارد. بدن با قرار گرفتن در معرض نور خورشید، ویتامین D تولید می‌کند و بدون ویتامین D بدن ما توانایی جذب کلسیم موجود در غذا را نخواهد داشت. پس با روزی 15 دقیقه قرار گرفتن در برابر نور خورشید، خود را در برابر پوکی استخوان بیمه کنید.

5- انجیر

اگر به دنبال میوه‌های تقویت‌کننده استخوان هستید، لازم است که انجیر را در بالای لیست خریدتان بگذارید. پنج عدد انجیر تازه به طور متوسط تقریباً دارای 90 میلی‌گرم کلسیم و سایر مواد مغذی مفید برای استخوان، مانند پتاسیم و منیزیم است. انجیر تازه را می‌توانید در تابستان تهیه کنید، اما خشک شده‌ی آن را می‌توانید در تمام طول سال پیدا کرده و با خوردنش سلامتی‌ استخوان‌هایتان را تضمین کنید. انواع خشک‌ شده‌ی انجیر به اندازه‌ی تازه‌ی آن مفید است. خوب است بدانید که نصف فنجان انجیر خشک، دارای 121 میلی‌گرم کلسیم است!

در آخر باید بگوییم که درمان پوکی استخوان امکان‌پذیر است، اما می‌توانیم با داشتن عادات و رژیم غذایی سالم و درست از آن پیشگیری کنیم.

پیشگیری از پوکی استخوان در طب سنتی

یکی از مهمترین روش‌های پیشگیری از پوکی استخوان در طب سنتی ایران و سایر کشورهای دنیا، مصرف گیاهان دارویی موثر در تقویت استخوان‌های بدن است. همچنین تحقیقات روی گیاهان دارویی مختلف نشان می‌دهد می توان از آنها برای افزایش تراکم استخوان و مبارزه با پوکی استخوان استفاده کرد. می‌توان گفت این چند گیاه که در ادامه معرفی می‌کنیم، داروی قوی گیاهی برای پوکی استخوان هستند اما با این حال به عنوان یک مکمل، برای درمان اصلی دارویی عمل می‌کنند:

شبدر قرمز

این گل‌های بنفش رنگی که در چمن شما ظاهر می شوند یا در بیابان‌های اطراف شهر می‌بینید، برای خیلی بیشتر از آنچه که فکرش را بکنید، مفید هستند. تحقیقات منتشر شده در مجله پزشکی Evidence-Based Complementary and Alternative   Medicine  نشان داد که ترکیبی به نام فورمونونتین که در شبدر قرمز یافت می‌شود به جلوگیری از پیشرفت پوکی استخوان در حیوانات کمک می‌کند.

می‌توانید با اضافه کردن 1 قاشق چایخوری گل خشک به ازای هر فنجان آب جوش، از گل شبدر قرمز خشک شده چای درست کنید. اجازه دهید حداقل 10 دقیقه دم بکشد. برای بهترین نتیجه، روزانه 3 فنجان را صاف کرده و بنوشید. همچنین می‌توانید گل‌های شبدر قرمز تازه را به سالاد اضافه کنید یا با انواع ساندویچ مصرف کنید.

توجه: از چیدن شبدر قرمز در چمن‌هایی که سمپاشی شده یا نزدیک به مناطق پرتردد هستند خودداری کنید.

گیاه دم اسب

دم اسب گیاهی منحصر به فرد با برگ‌های بلند و نازک است که شکل آن شبیه موهای اسب است. این گیاه نه تنها استخوان‌های قوی می‌سازد، بلکه محققان دریافتند که می‌تواند از عفونت‌های مرتبط با شکستگی و بیماری پوکی استخوان جلوگیری کند. این مطالعه که در مجله پزشکی Cell Proliferation منتشر شد، نشان داد که گیاه دم اسب توانایی استخوان سازی استئوبلاست ها را بهبود می بخشد. استئوبلاست‌ها سلول‌هایی هستند که با گذاشتن موادی که مواد معدنی به آن می‌چسبند و استخوان را تشکیل می‌دهند، استخوان ایجاد می‌کنند.

دم اسب همچنین سرشار از سیلیس معدنی است که نقش اساسی در تقویت استخوان‌ها دارد. به ازای هر فنجان آب جوش یک قاشق چایخوری دم اسب خشک شده اضافه کنید. اجازه دهید حداقل 10 دقیقه دم بکشد. برای بهترین نتیجه سه بار در روز دمنوش درست کرده و بنوشید.

قاصدک

گیاه قاصدک نه تنها سرشار از ماده مغذی ضروری استخوان‌ساز مانند کلسیم است، بلکه حاوی مقادیر فراوانی بور معدنی هستند که برای قوی شدن استخوان‌ها ضروری است. قاصدک یکی از بالاترین مقادیر بور معدنی را در میان تقریباً هر ماده غذایی دارد.

ساقه‌ها، گل‌ها و برگ‌های قاصدک را می‌توان خشک کرد و به چای درست کرد. یک قاشق چایخوری قاصدک خشک را به ازای هر فنجان آب جوشیده اضافه کنید. اجازه دهید حداقل 10 دقیقه دم بکشد. برای بهترین نتیجه سه بار در روز صاف کرده و بنوشید. سه هفته بنوشید سپس یک هفته استراحت کنید و سپس تکرار کنید.

گزنه

گزنه که به دلیل خار‌های کوچک و ظریف روی ساقه‌ و برگ‌هایش شناخته می‌شود، یک نیروگاه تغذیه‌ای است که حاوی مقدار زیادی کلسیم است. گزنه خشک اثر گزنده ای ندارد. به ازای هر فنجان آب جوش یک قاشق چایخوری گزنه خشک شده اضافه کنید. بگذارید 10 دقیقه دم بکشد. برای بهترین نتیجه سه بار در روز صاف کرده و بنوشید. همچنین می‌توانید گزنه خشک را به سوپ یا خورش اضافه کنید تا این غذاها از نظر مواد مغذی تقویت شود.

سویا

دانه‌های سویا (Glycine max) اثر محافظتی روی استخوان‌ها دارند. دانه‌های سویا حاوی ایزوفلاون هستند که شبیه استروژن هستند و به همین دلیل می‌توانند در برابر از دست دادن تراکم استخوان‌ها اثر محافظتی دارند.

توجه: احتمال تداخل با برخی از داروها و عوارض جانبی در مصرف گیاهان دارویی وجود دارد؛ پس قبل از مصرف با پزشک مشورت کنید.

آنچه از مقاله درمان پوکی استخوان آموختیم:

سرعت درمان پوکی استخوان به نوع تغذیه افراد بستگی دارد. هر چه مواد مغذی حاوی کلسیم و ویتامین دی بیشتری مصرف شود، احتمال پوکی استخوان در سنین بالاتر نیز کاهش می‌یابد. البته برای درمان قطعی پوکی استخوان باید در کنار تغذیه مناسب از داروهای مکمل که پزشک متخصص تجویز می‌کند نیز استفاده کنید؛ به ویژه اگر بیماری بسیار پیشرفت کرده باشد. لبنیات، ماهی ساردین، آجیل و دمنوش‌های گیاهی مانند قاصدک، شبدر قرمز و گزنه از مهمترین مواد غذایی موثر در پیشگیری و درمان بیماری  پوکی استخوان است.

منبع ++++

4.3/5 - (16 امتیاز)
    به اشتراک بگذارید

نظرات

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

*