علت ریزش مو در رژیم چیه؟

خلاصه مقاله در یک نگاه:

ریزش مو در رژیم یکی از مشکلات شایع است؛ اما رعایت اصول تغذیه‌ای درست و متعادل می‌تواند به طور چشمگیری در جلوگیری از ریزش مو در رژیم تأثیرگذار باشد.

برای جلوگیری از ریزش مو در رژیم، استفاده از مواد غذایی سرشار از آهن، روی، ویتامین‌های گروه B و اسیدهای چرب امگا ۳ ضروری است. این مواد به تقویت ریشه موها، افزایش گردش خون در پوست سر و حفظ رطوبت و درخشندگی مو کمک می‌کنند.

همچنین محدود کردن مصرف غذاهای فرآوری‌شده، قندهای مصنوعی و چربی‌های ناسالم، می‌تواند از بروز التهاب و آسیب به فولیکول‌های مو جلوگیری کند.

«از وقتی رژیم گرفتم، ریزش موهام چند برابر شده…»، «لاغر شدم اما موهام داره کم‌ پشت میشه!»؛ این‌ها جملاتی است که بسیاری از افرادی که رژیم کاهش وزن را آغاز می‌کنند، در هفته‌ها یا ماه‌های ابتدایی با نگرانی بیان می‌کنند. تجربه ریزش مو در کنار کاهش وزن، یکی از شکایات شایع در میان افراد در حال رژیم است که می‌تواند موجب اضطراب و حتی تردید نسبت به ادامه مسیر شود.

از منظر علمی، ریزش مو در دوران رژیم‌های غذایی اغلب به‌ دلیل تغییرات متابولیک و عدم تأمین کافی برخی ریزمغذی‌ها رخ می‌دهد. کاهش شدید دریافت انرژی، کمبود پروتئین، آهن، روی و ویتامین‌های ضروری، و همچنین استرس فیزیولوژیک ناشی از محدودیت غذایی، می‌تواند چرخه طبیعی رشد مو را مختل کرده و فولیکول‌ها را زودتر وارد فاز تلوژن (ریزش) کند. با این حال، این عارضه در اغلب موارد موقتی و قابل پیشگیری است و با طراحی اصولی رژیم غذایی و تأمین نیازهای بدن، می‌توان از بروز یا تشدید آن جلوگیری کرد.

آیا رژیم لاغری باعث ریزش مو می شود؟

مو یکی از سریع‌ترین بافت‌های در حال رشد در بدن انسان است و مانند تمام بافت های زنده، برای عملکرد صحیح به تأمین مداوم مواد مغذی وابسته است. فولیکول مو یک ساختار متابولیکی فعال است که برای پیشرفت در چرخه رشد طبیعی خود – آناژن (رشد)، کاتاژن (گذار) و تلوژن (ریزش) – به پروتئین، ویتامین‌ها، مواد معدنی و انرژی کافی نیاز دارد. هنگامی که دریافت مواد مغذی ناکافی یا نامتعادل باشد، بدن اندام‌های حیاتی را بر ساختارهای غیرضروری مانند مو اولویت می‌دهد که می‌تواند منجر به افزایش ریزش یا کند شدن رشد مجدد شود.

” اگر رژیم شما متعادل باشد معمولاً باعث ریزش مو نمی‌شود. اما رژیم‌های بسیار کم کالری، کاهش وزن سریع و کمبود پروتئین، آهن، روی، بیوتین و ویتامین D می‌توانند باعث ریزش موی موقت شوند. با اصلاح رژیم غذایی، در بیشتر افراد طی ۳ تا ۶ ماه رشد مو به حالت طبیعی برمی‌گردد. “

درک این نکته مهم است که رابطه بین رژیم غذایی و ریزش مو پیچیده و دو طرفه است. داشتن یک رژیم غذایی نامناسب به طور خودکار باعث ریزش مو نمی‌شود و همه ریزش‌های مو مربوط به رژیم غذایی نیستند. عوامل ژنتیکی، هورمونی، خودایمنی و محیطی همگی در این امر نقش دارند.

علت ریزش مو در رژیم چیست؟

ریزش مو در رژیم لاغری یک امر نسبتا طبیعی است که اغلب پس از کاهش ۶ الی ۷ کیلوگرم کاهش وزن شروع می‌شود و تا چندین ماه ادامه دارد. هرچند اغلب این ریزش پس از پایان دوره لاغری تمام می‌شود، اما اگر بیش از حد باشد، نگران کننده است و باید به فکر چاره بود.

دلایل زیادی برای ریزش مو پس از لاغری وجود دارد. این دلایل عبارتند از:

کمبود پروتئین

اگر در برنامه غذایی خود به اندازه کافی پروتئین دریافت نکنید، ممکن است بدن با خاموش کردن رشد موها پروتئین را جیره بندی کند. این اتفاق دو تا سه ماه پس از افت مصرف پروتئین اتفاق می‌افتد. منابع زیادی از جمله، ماهی، گوشت، و تخم مرغ وجود دارد که پروتئین را به خوبی تامین کنند. اگر گوشت و محصولات حیوانی مصرف نمی‌کنید باید به دنبال منابع دیگری از پروتئین باشید تا نیاز بدن را برآورده کنید.

کمبود ویتامین B

این مشکل زیاد شایع نیست اما فقر ویتامین B نیز یکی از دلایل ریزش مو در رژیم است. درست مانند فقر آهن یک مکمل می‌تواند مشکل را حل کند. تغییر نوع برنامه غذایی نیز کارساز است.

می‌توانید ویتامین B طبیعی را در ماهی، گوشت، سبزیجات نشاسته‌ای و میوه‌هایی غیر از مرکبات پیدا کنید. داشتن برنامه غذایی حاوی میوه و سبزیجات، پروتئین بدون چربی و چربی‌های خوب مانند آجیل‌ها برای سلامت موها و کل بدن بسیار مفید است.

مصرف بیش از حد ویتامین A

بسیاری از افراد با تصور ریزش مو در کاهش وزن به سراغ مصرف افراطی برخی از ویتامین‌ها به ویژه ویتامین A می‌روند. بر اساس تحقیقات موسسه امراض پوستی آمریکا استفاده بیش از حد مکمل‌ها و داروهای حاوی ویتامین A می‌تواند باعث تحریک ریزش مو شود.

مقدار مصرف روزانه ویتامین A برای افراد بالغ و برای کودکان بزرگ‌تر از ۴ سال ۵۰۰۰IU است. مکمل‌ها می‌توانند حاوی ۲۵۰۰ تا ۱۰۰۰۰ IU ویتامین A باشند.

هرچند این ریزش مو جای نگرانی ندارد، چرا که قابل بازگشت است. همین که مقدار ویتامین A اضافی متوقف شود، مو به رشد طبیعی خود بازمی‌گردد.

کاهش وزن شدید

یکی از دلایل اصلی ریزش مو در رژیم، کاهش وزن شدید و غیر اصولی در مدت زمان کوتاه است. حتی اگر کاهش وزن برای سلامتی‌تان خوب باشد باز هم احتمال این اتفاق هست. البته ریزش شدید مو همراه با کاهش وزن سریع و قابل مشاهده می‌تواند نشانه‌هایی از اختلالات تغذیه از جمله اناروکسی یا بولیمیا باشد.

کاهش وزن ناگهانی باعث شوک به سیستم بدن می‌شود و شاید این ریزش مو تا ۶ ماه طول بکشد. بعد از این دوره مشکل خود به خود حل می‌شود.

رژیم‌های غذایی غلط

رژیم های محدود کننده و غلط که میزان برخی از مواد مغذی را حذف و یا به شدت محدود می‌کنند، ممکن است سلامت مو را به خطر بیاندازند. در هنگام انتخاب رژیم مراقب رژیمی‌های محدود کننده و فوق‌العاده کم کالری باشید، تا دچار عواقب آن نشوید. رژیم‌های غذایی کم کالری اغلب فاقد مواد مغذی لازم هستند. در نتیجه رشد مو به تعویق افتاده، پیاز مو سست شده و مو حالت آسیب دیده و شکننده به خود می‌گیرد.

کدام رژیم ها باعث ریزش مو می شوند؟

خوردن مقادیر زیاد غذاهای ناسالم یا مقادیر ناکافی غذاهای مغذی می‌تواند ریزش مو را بدتر کند؛ به عنوان مثال برخی شواهد نشان می‌دهد که مصرف بیش از حد کربوهیدرات های ساده می‌تواند به طور غیرمستقیم منجر به التهاب شود که ممکن است ریزش موی بیش از حد را در زنان بدتر کند. کربوهیدرات های ساده شامل غذاهایی مانند قندهای تصفیه شده و غلات هستند.

یک مطالعه موردی در سال ۲۰۱۹ منبع معتبر که دو زن را در حال گذار به یائسگی بررسی می‌کرد، نشان داد که ریزش مویی که آنها تجربه کردند، احتمالاً با خوردن ماهی تن، ماهی سرشار از جیوه مرتبط است. نویسندگان نتیجه گرفتند که تحقیقات بیشتر در این مورد ضروری است.

در حال حاضر، تحقیقات موجود بیشتر به سمت برخی غذاها و مواد مغذی که می‌توانند سلامت مو را تقویت کنند، اشاره دارند تا اینکه مستقیماً باعث ریزش مو شوند.

رژیم‌هایی که بیشترین احتمال ریزش مو را دارند:

• رژیم‌های بسیار کم کالری: کاهش شدید کالری باعث کمبود انرژی و مواد مغذی مورد نیاز فولیکول های مو می‌شود.
• رژیم شوک: کاهش وزن سریع و محدودیت شدید غذایی می‌تواند چرخه طبیعی رشد مو را مختل کند.
• رژیم تک‌غذایی: مصرف تنها یک نوع غذا باعث کمبود ریزمغذی‌های ضروری برای سلامت مو می‌شود.
• رژیم بدون پروتئین: کمبود پروتئین تولید کراتین را کاهش داده و باعث ضعیف شدن و ریزش مو می‌شود.
• رژیم با کاهش وزن سریع: کاهش وزن بیش از حد در مدت کوتاه می‌تواند ریزش موی ناشی از استرس (تلوژن افلوویوم) را تحریک کند.
• روزه‌ داری طولانی: در صورت تأمین نشدن کالری و مواد مغذی کافی، احتمال ریزش مو افزایش می‌یابد.

ریزش مو در رژیم لاغری نی نی سایت

یکی از نگرانی‌های رایج کاربران در انجمن‌هایی مانند نی‌ نی سایت، افزایش ریزش مو بعد از شروع رژیم لاغری است. بسیاری از افراد گزارش می‌کنند که چند هفته تا چند ماه پس از کاهش وزن سریع یا حذف برخی گروه‌های غذایی، متوجه کم شدن حجم موها، نازک شدن تارها یا ریزش بیشتر هنگام شانه زدن شده‌اند.

کاربر moongirl ۸۰۰۸: من فقط با ۱۰ ۱۱ کیلو لاغر شدن ریزش مو گرفتم. ۲ ساله دارمش. کلی مکمل خوردم انگار نه انگار. الانم سیپروترون کامپاند میخورم شاید فرجی بشه.

کاربر golkhanoom: کسی که رژیم میگیره موهاش میریزه بخاطر کمبود ویتامین و املاح بدن هست. قرص زینک ،مولتی ویتامین، ویتامین ای و دی اینا خیلی خوبه

البته ی ازمایشم بده شاید کمبود اهن باشه. اینارو بخوری ریزشت قطع میشه.

کاربر سنگماه: سلام دوستان عزیز من یک رژیمی گرفتم. اولا که اصلا خودتون رژیم نگیرید حتما برید پزشک و دوما قبل از رژیم ورزش رو امتحان کنید به مدت حداقل شش ماه اگر تغییری ایجاد نشد بعد رژیم 

حالا سوال خودم 

لطفا از ناامیدی حرف نزنید ولی اگر کسی هست که به تجربه ی خودش با دیگران دیده یا شنیده که کسی موهاش بعد از رژیم به حالت اول برگشته لطفا بیاد بگه چه جوری چون من هشتاد درصد موهام رو از دست دادم.

آیا رژیم دکتر کرمانی هم باعث ریزش مو می شود؟

همانطور که قبلا هم اشاره شد ریزش مو معمولا دو تا سه ماه بعد از یک رویداد محرک اتفاق می‌افتد بنابراین اینکه بگوییم فلان رژیم موجب ریزش مو شده یا خیر کار ساده ای نیست. متاسفانه بیشتر افراد درکی از این موضوع ندارند و وقتی در طول پیروی از یک برنامه غذایی هستند کوچکترین ریزش مو را به رژیم غذایی خود مربوط می‌کنند.

در برنامه غذایی دکتر کرمانی (به خصوص برنامه غذایی سفره خانواده و رژیم ۲۱ روزه) سعی شده تعادل مواد مغذی دریافتی بدن در طول روز حفظ شود با این حال مشاورین توصیه می‌کنند با شروع برنامه غذایی یا بعد از چند هفته افراد مصرف مولتی ویتامین مینرال را شروع کنند. در صورتی که دچار ریزش مو باشید و یک برنامه غذایی سالم و متعادل را دنبال کنید احتمال اینکه به خاطر کمبود مواد مغذی دچار ریزش مو شوید وجو ندارد و باید به دنبال دلایل دیگری باشید.

برای جلوگیری از ریزش مو در رژیم چه کنیم؟

شما با رعایت یک سری اصول تغذیه‌ای و بهداشتی می‌توانید از ریزش مو هنگام کاهش وزن جلوگیری کنید. این کارها عبارتند از:

پیروی از رژیم غذایی متعادل

پیروی از رژیم‌های اصولی که محرومیتی برای بدن ایجاد نمی‌کنند یک راه حل جلوگیری از ریزش مو در رژیم است. سعی کنید یک رژیم غذایی متعادل مانند رژیم سفره خانواده دکتر کرمانی را انتخاب کنید که مواد مغذی مورد نیاز بدن را برای عملکرد بهینه فراهم کند. نه گفتن به رژیم‌های محدودکننده که وعده کاهش وزن سریع را می‌دهند برای محافظت از سلامت جسمی و روانی و کاهش خطر عوارض جانبی مانند ریزش مو ضروری است.

محققان در سال ۲۰۱۸ نشان دادند رژیمی که دارای سبزیجات خام و گیاهان تازه مانند رژیم مدیترانه‌ای باشد خطر ابتلا به آلوپسی آندروژنی (الگوی ریزش مو در خانم‌ها یا الگوی ریزش مو در آقایان) را کاهش و یا شروعش را آهسته می‌کند. بهترین نتایج این تحقیق مربوط به زمانی بود که شرکت کنندگان مقدار زیادی جعفری، ریحان، سالاد و سبزیجات را بیش از سه روز در هفته مصرف می‌کردند.

ماساژ سر

با اینکه تاثیر ماساژ بر کاهش ریزش مو اثبات نشده، اما منجر به کاهش شگفت انگیز استرس خواهد شد. وجود رشته‌های عصبی فراوان دلیل حساس بودن پوست سر به لمس و در نتیجه رهایی از تنش و استرس است. همچنین ماساژ باعث آزاد شدن هورمون‌های مفیدی مانند سروتونین و دوپامین می‌شود که برای سلامت موها مفید هستند.

افزایش مصرف پروتئین

ساختار بیشتر فولیکول‌های مو از پروتئینی به نام کراتین است. محققان در سال ۲۰۱۷ با تحقیق بر روی ۱۰۰ نفر که مشکل ریزش مو داشتند، متوجه شده‌اند کمبود مواد مغذی در ریزش مو از جمله آمینو اسیدها (به عنوان مصالح ساختمان پروتئین عمل می‌کنند) نقش اساسی دارند.

با اینکه محققان می‌گویند به تحقیقات بیشتری نیاز است اما استفاده از یک برنامه غذایی سرشار از پروتئین به کاهش وزن کمک می‌کند. انتخاب‌های سالم از جمله غذاهایی مانند تخم مرغ، آجیل‌ها، لوبیاها و نخود، ماهی، محصولات لبنی کم چرب، مرغ و بوقلمون در این رژیم قرار می‌گیرند.

افزایش مصرف لبنیات

لبنیات سرشار از کلسیم و پروتئین هستند. این دو ماده برای افزایش رشد موها برای اینکه در رژیم دچار ریزش مو نشوید، توصیه می‌شود. از سهمیه لبنیات خود حتما بهره مند شوید و برای جذب بهتر کلسیم آن را همراه با ویتامین D مصرف کنید.

مصرف زینک پلاس

از آنجا که خانم‌ها گوشت و حبوبات کمتری مصرف می‌کنند باید این کمبود زینک را با مصرف یک روز در میان مکمل‌ها جبران کنند. زینک پلاس یکی از مکمل‌های مفید برای تامین روی بدن و جلوگیری از ریزش مو در رژیم است. البته باید بدانید که خانم‌های باردار به دلیل افزایش سطح پروژسترون رشد موی خوبی دارند و ریزش ندارند. اما بعد از زایمان موهای فریز شده وارد مرحله ریزش می‌شود که طبیعی است. ریزش مو تا ۳ ماه بعد از زایمان به علت کمبود پروتئین، کلسیم و آهن طبیعی است.

مصرف ویتامین‌های گروه B

ویتامین‌های گروه B نه در آب محلول هستند و نه در چربی. در بسیاری از غذاهای ما ویتامین‌های B وجود دارد اما مقدار کمی از آنها در بدن ذخیره می‌شوند. چرا که همانند ویتامین C یا در بدن جذب و یا از آن دفع می‌شوند. وجود این ویتامین برای جلوگیری از ریزش مو در رژیم بسیار مفید است.

مصرف ویتامین A

قسمتی از ویتامین A از رتینوئید تشکیل شده است که به افزایش سرعت رشد مو کمک می‌کند. این ویتامین به تولید سبوم (چربی طبیعی پوست) کمک می‌کند. در نتیجه پوست کف سر را سالم نگه می‌دارد و رشد مو بیشتر می‌شود. بشقاب خود را با غذاهایی سرشار از ویتامین A مانند سیب زمینی شیرین، فلفل شیرین و اسفناج پر کنید.

استفاده از مولتی ویتامین مینرال

این مولتی ویتامین مجموعه‌ای از ویتامین‌ها و املاح است که می‌تواند کمبودهایی را که فرد به دلیل رژیم به آن دچار شده است را برطرف کند. افرادی که رژیم افزایش وزن دارند، بهتر است این مولتی ویتامین را شب‌ها و افرادی که قصد کاهش وزن دارند و یا احساس خستگی دارند، صبح‌ها مصرف کنند.

مصرف بیوتین

بیوتین (B7) با ترکیب اسید چرب‌ها در بدن ارتباط دارد و در چرخه رشد موها اثرگذار است. اگر از کمبود بیوتین رنج ببرید ممکن است ریزش مو را تجربه کنید. با پزشک خود صحبتی داشته باشید تا روزی سه تا پنج میلی گرم قرص رشد مو بیوتین دریافت کنید.

آیا ریزش مو بعد از رژیم قابل برگشت است؟

اگر ثابت شود که یک رژیم غذایی بسیار کم کالری و فاقد مواد مغذی کافی دلیل اصلی ریزش مو است، بله ریزش مو قابل بازگشت است. اما بلافاصله با تامین مواد مغذی کافی نباید انتظار داشته باشید که همه چیز مثل سابق شود این روند چیزی حدود ۳ تا ۶ ماه طول می‌کشد و سپس نتیجه را به مرور خواهید دید.

چه زمانی ریزش مو خطرناک است؟

ریزش مو می تواند ناراحت کننده باشد و در حالی که عوامل رژیم غذایی ممکن است نقش داشته باشند، ضروری است که سایر علل پزشکی زمینه ای را نادیده نگیرید. بسیاری از شرایطی که باعث ریزش مو می شوند پس از تشخیص صحیح قابل درمان هستند، بنابراین ارزیابی پزشکی به موقع مهم است.

این نوع ریزش موها طبیعی نیست و باید به پزشک مراجعه کنید:

• ریزش موی ناگهانی یا سریع در یک دوره کوتاه
• ریزش موی تکه تکه یا لکه های طاسی (که ممکن است نشان دهنده آلوپسی آره آتا، یک بیماری خودایمنی باشد)
• ریزش مو همراه با خستگی، تغییرات وزن غیرقابل توضیح یا احساس سرما – علائم بالقوه اختلال عملکرد تیروئید
• قرمزی پوست سر، پوسته پوسته شدن، خارش یا درد، که ممکن است نشان دهنده یک بیماری پوستی مانند پسوریازیس پوست سر یا کچلی پوست سر باشد.
• علائم اسکار روی پوست سر (مانند از بین رفتن دهانه فولیکولی، قرمزی مداوم یا احساس سوزش)، که ممکن است نشان دهنده آلوپسی اسکار باشد که نیاز به ارزیابی فوری متخصص دارد.
• ریزش مو به دنبال یک بیماری مهم، جراحی یا دوره استرس شدید
• ریزش مو پس از زایمان که شدید، طولانی تر از ۱۲ ماه یا همراه با علائم دیگر است
• ویژگی هایی که ممکن است نشان دهنده هیپرآندروژنیسم باشد – مانند آکنه، افزایش موهای صورت یا بدن یا پریودهای نامنظم – که ممکن است نیاز به ارزیابی شرایطی مانند سندرم تخمدان پلی کیستیک (PCOS) داشته باشد.
• نازک شدن موها که پیشرونده است و با تغییر رژیم غذایی بهبود نمی یابد.

جمع بندی و نتیجه گیری:

ریزش مو در رژیم لاغری همیشه به خود رژیم مربوط نیست، اما رژیم های بسیار کم کالری، کاهش وزن سریع و کمبود پروتئین، آهن، بیوتین، فولات و سایر ریزمغذی های ضروری می‌توانند چرخه طبیعی رشد مو را مختل کرده و باعث افزایش ریزش شوند. بهترین راه برای جلوگیری از ریزش مو در رژیم، پیروی از یک برنامه غذایی متعادل و اصولی است که نیاز بدن به انرژی و مواد مغذی را به طور کامل تأمین کند.

مصرف کافی پروتئین، چربی‌های سالم، میوه‌ها، سبزیجات و مواد غذایی سرشار از ویتامین‌ها و مواد معدنی، همراه با پرهیز از رژیم های سخت و محدودکننده، نقش مهمی در حفظ سلامت مو دارد. همچنین اگر ریزش مو شدید، ناگهانی یا طولانی مدت باشد، نباید آن را صرفاً به رژیم غذایی نسبت داد و لازم است برای بررسی علل زمینه ای و دریافت درمان مناسب به پزشک مراجعه شود.

سوالات متداول مقاله ریزش مو در رژیم:

منابع:

• https://www.healthline.com
• https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov