روغن کانولا یک روغن گیاهی است که در غذاها و محصولات مختلف استفاده میشود. این روغن ممکن است فواید سلامتی داشته باشد اما برخی افراد در مورد خواص و روش های تولید آن نگرانی هایی دارند.
روغنهای زیادی وجود دارد که مردم میتوانند برای پخت و پز از آنها استفاده کنند و روغن کانولا یک گزینه محبوب است. با این وجود تصورات غلطی در مورد فواید و خطرات روغن کانولا وجود دارد. مانند سایر روغنها، روغن کانولا حاوی چربیهای مختلفی است و ممکن است برخی از فواید سلامتی را به همراه داشته باشد. در این مقاله میخواهیم به بررسی روغن کانولا بپردازیم و ببینیم خواص و عوارض آن چیست. تا انتها با ما باشید.
روغن کانولا چیست؟
روغن کانولا یک روغن با طعم خنثی است که از خرد کردن دانههای گیاه کلزا به دست میآید. این کار کمی ساده به نظر میرسد، اما در پشت صحنه، کارهای زیادی برای رسیدن از کلزا به کانولا صورت میپذیرد. گیاه کانولا در واقع نوعی گیاه کلزا است، اما با آن کلزایی که میشناسیم کمی فرق دارد! کلزا حاوی دو ترکیب سمی به نامهای اسید اروسیک و گلوکوزینولات است و نمیتوان آن را به طور ایمن مصرف کرد. اما دانشمندان کانادایی نحوه حذف این ترکیبات را از طریق اصلاح گیاه کلزای معمولی کشف کرده و گیاه کانولا را ارائه کردند. نام کانولا از ترکیب دو کلمهی انگلیسی Can که از کلمهی کانادا گرفته شده است و ola که به روغن (oil) اشاره میکند، تشکیل شده است.
صحبت های دکتر کرمانی در مورد روغن کانولا را از دست ندهید:
ارزش غذایی روغن کانولا
کانولا منبع خوبی از ویتامینهای E و K است. یک قاشق غذاخوری (۱۵ میلی لیتر) روغن کانولا حاوی موارد زیر است:
- کالری: ۱۲۴
- ویتامین E : ۱۶ درصد از نیاز روزانه
- ویتامین K : ۸ درصد از نیاز روزانه
به غیر از ویتامینهای E و K روغن کانولا فاقد ویتامین و مواد معدنی است.
- چربی اشباع: ۷ درصد
- چربی تک غیراشباع: ۶۴ درصد
- چربی چند غیراشباع: ۲۸ درصد
خواص روغن کانولا
درباره خواص روغن کانولا نظرهای مختلفی وجود دارد برای مثال یک بررسی در سال ۲۰۱۳ ادعا میکند که روغن کانولا یکی از سالم ترین روغن های گیاهی است زیرا عوامل مرتبط با بیماری را کاهش میدهد و سلامت را بهبود میبخشد. اگرچه این مطالعه در یک مجله بررسی شده توسط متخصصان منتشر شده است اما از حمایت سازمان هایی در صنعت روغن کانولا برخوردار است.
بسیاری از متخصصان تغذیه معتقدند که روغن کانولا به دلیل ترکیب اسید چرب و سایر خواص مغذی آن باید سالم ترین روغن خوراکی در نظر گرفته شود. همچنین در مقایسه با سایر روغنهای گیاهی حاوی مقدار کمی چربی اشباع است.
یک مطالعه در سال ۲۰۱۱ نشان داد افرادی که روغن کانولا بیشتری نسبت به سایر روغن های غنی از اسیدهای چرب اشباع مصرف میکنند ممکن است اثرات کاهش چربی خون را تجربه کنند. محققان همچنین پیشنهاد میکنند که روغن کانولا میتواند برای قلب مفید باشد. برخی از خواص روغن کانولا عبارتند از:
سرشار از چربی های مفید
روغن کانولا سرشار از اسیدهای چرب ALA و LA است که وجود آنها در رژیم غذایی ضروری است زیرا بدن قادر به ساخت آنها نیست. آلفا-لینولنیک اسید (ALA) یک اسید چرب امگا ۳ ضروری است. این اسید با کمک به کاهش کلسترول بد از حملات قلبی و سکته مغزی جلوگیری میکند. لینولئیک اسید (LA) یک اسید چرب امگا ۶ ضروری است. این اسید برای مغز و رشد و نمو نوزادان مهم است.
چربی های مضر کم
در مقایسه با سایر روغن های گیاهی موجود در بازار روغن کانولا کمترین میزان چربی های “مضر” برای سلامت انسان را دارد. روغن کانولا کمترین میزان چربی اشباع را در بین تمام روغن های گیاهی دارد حتی کمتر از روغن زیتون که دو برابر روغن کانولا چربی اشباع دارد. چربی های اشباع با بیماری عروق کرونر قلب و افزایش کلسترول بد (LDL) در بدن مرتبط هستند. روغن کانولا توسط مقامات نظارتی دولتی در آمریکای شمالی به عنوان روغن بدون ترانس تعریف میشود. چربی های ترانس کلسترول بد را افزایش و کلسترول خوب (HDL) را کاهش میدهند.
فاقد کلسترول
کانولا مانند هر روغن گیاهی دیگری، فاقد کلسترول است – ماده ای نرم و مومی شکل که در تمام قسمت های بدن شما وجود دارد. LDL یا کلسترول “بد” بیش از حد میتواند شریان ها را مسدود کرده و خطر حمله قلبی و سکته مغزی را افزایش دهد.
خواص روغن کانولا در طب سنتی
این روغن نسبتاً جدید است و از اصلاح نژادی گیاه کلزا بهدست آمده بنابراین به صورت خاص در طب سنتی به آن اشاره نشده با این حال از نظر طبع شناسی میتوان به برخی ویژگی های آن اشاره کرد. روغن کانولا از نظر طبع معتدل مایل به گرم و تَر است و هضم آن نسبت به روغن های حیوانی و روغن کنجد غلیظ نسبتا ساده تر است.
همچنین این روغن گیاهی به دلیل داشتن اسیدهای چرب مفید میتواند به کاهش غلظت خون و چربی مضر کمک کند. در طب سنتی به این حالت تلطیف خون گفته میشود.
مصرف متعادل روغن کانولا میتواند به رفع یبوست خفیف کمک کند و باعث نرمی روده ها شود. همچنین به خاطر داشتن ویتامین E میتواند در مرطوب کنندگی پوست، رفع خشکی پوست و تقویت موها نیز تاثیر داشته باشد. کانولا در مقایسه با روغن های سنگین کمتر موجب بالا رفتن حرارت و التهاب بدن میشود.
مضرات و عوارض مصرف روغن کانولا
اگرچه روغن کانولا یکی از پرمصرفترین روغنها در صنایع غذایی است، اما مطالعات طولانی مدت نسبتا کمی در مورد اثرات آن بر سلامتی انسان انجام شده است. علاوه بر این، بسیاری از مطالعات در مورد مزایای آن توسط صنایع بزرگ تولید کانولا حمایت میشود که به همین دلیل، خیلی از افراد نمیتوانند به آنها اعتماد کنند. با این حال، برخی شواهد نشان میدهند که روغن کانولا ممکن است بر سلامتی انسان تأثیر منفی بگذارد.
افزایش التهاب
چندین مطالعهی حیوانی، روغن کانولا را با افزایش التهاب و استرس اکسیداتیو مرتبط میدانند. استرس اکسیداتیو به عدم تعادل بین رادیکالهای آزاد مضر (که میتوانند باعث التهاب شوند) و آنتیاکسیدانهایی که از آسیب رادیکالهای آزاد جلوگیری میکنند، اشاره دارد.
در یک مطالعه، موشهایی که با رژیم غذایی حاوی ۱۰ درصد روغن کانولا تغذیه میشدند، در مقایسه با موشهایی که با روغن سویا تغذیه میشدند، دچار کاهش آنتیاکسیدان و افزایش سطح کلسترول بد LDL شدند. به علاوه، رژیم غذایی روغن کانولا به طور قابل توجهی طول عمر موشها را کاهش داد و منجر به افزایش قابل توجه فشار خون در آنها شد. مطالعه اخیر موشهای صحرایی نشان داد ترکیباتی که طی حرارت دادن روغن کانولا ایجاد میشوند، نشانگرهای التهابی خاصی را افزایش میدهند.
تاثیر بر حافظه
مطالعات حیوانی همچنین نشان میدهد که روغن کانولا ممکن است بر حافظه تأثیر منفی بگذارد. مطالعهای روی موشها نشان داد که قرار گرفتن در معرض رژیم غذایی غنی از کانولا منجر به آسیب قابل توجهی به حافظه و افزایش قابل توجهی در وزن حیوان میشود. در یک مطالعه انسانی یک ساله، ۱۸۰ فرد مسن به طور تصادفی به یک رژیم غذایی غنی از روغنهای تصفیه شده، از جمله کانولا یا رژیمی که همه روغنهای تصفیه شده را با ۲۰ تا ۳۰ میلی لیتر روغن زیتون فرابکر در روز جایگزین میکرد، قرار گرفتند. مشاهده شد، عملکرد مغز افرادی که در گروه روغن زیتون بودند، طی یکسال بهتر شده بود.
تاثیر بر سلامت قلب
در حالی که روغن کانولا به عنوان یک چربی سالم برای قلب تبلیغ میشود، برخی مطالعات این ادعا را رد میکنند. در یک مطالعه در سال ۲۰۱۸، بیش از ۲۰۰۰ بزرگسال گزارش دادند که چند بار و از چه نوع روغنهایی برای پخت و پز به طور روزانه استفاده میکنند. در میان شرکتکنندگان دارای اضافه وزن یا چاق، کسانی که معمولاً از روغن کانولا برای پخت و پز استفاده میکردند، نسبت به کسانی که بهندرت یا هرگز از آن استفاده نمیکردند، بیشتر در معرض ابتلا به سندرم متابولیک بودند. این مطالعات در تضاد با تمامی مطالعاتی بود که مصرف روغن کانولا را با اثرات مفید بر عوامل خطر بیماری قلبی، مانند کلسترول تام و سطح کلسترول بد LDL مرتبط میکرد.
موارد مصرف روغن کانولا
روغن کانولا به دلیل طعم ملایم، نقطه دود بالا و ظاهر شفاف، یکی از پرکاربردترین روغنهای پخت و پز است و شما میتوانید از آن در روشهای پخت مختلفی استفاده کنید، مانند:
- به عنوان روغن پخت و پز برای تفت دادن، سرخ کردن و کباب کردن
- در انواع سس، مانند سسهای سالاد و مارینادها
- برای پوشاندن تابه به منظور نچسبیدن غذا
- به جای چربیهای جامد (مانند مارگارین و کره) در دستورهای غذایی مختلف
روغن کانولا معمولاً حاوی ۵۰ تا ۶۰ درصد چربیهای تک غیراشباع است. بنابراین مقدار چربی خوب آن از روغن آفتابگردان کمتر است. همچنین به یاد داشته باشید که روغن کانولای معمولی معمولاً با دانههای GMO ساخته میشود، مگر اینکه روغن کانولایی بخرید که روی برچسب آن عبارت ارگانیک به چشم بخورد. البته این موضوع در آرایش چربیهای موجود در روغن نقشی ندارد، ولی هنگامی که به سلامت کلی روغن نگاه میکنید، باید در نظر گرفته شود.
جایگزینهای روغن کانولا برای پخت و پز
کلام آخر:
روغن کانولا منبع خوبی از ویتامینهای E و K است و حاوی انواع اسیدهای چرب از جمله اسیدهای چرب امگا ۳ و ۶ است. طبق برخی مطالعات روغن کانولا ممکن است فوایدی برای سلامتی داشته باشد و برخی مطالعات مورد حمایت صنعت ادعا میکنند که این روغن سالم ترین روغن موجود است. در مقابل روغن کانولا ممکن است خطرات سلامتی خاصی از جمله خطرات مربوط به سلامت قلب شناخت و التهاب را نیز ایجاد کند.
سوالات متداول مقاله روغن کانولا چیست:
۱- آیا از روغن کانولا برای آشپزی می توان استفاده کرد؟
بله روغن کانولا نقطه دود بالایی دارد و میتوان از آن در آشپزی استفاده کرد.
۲- برای آشپزی روغن کانولا بهتر است یا آفتابگردان؟
هر دو روغن برای سرخ کردن عمیق، تفت دادن و پخت و پز مناسب هستند چون نقطه دود بالایی دارند.
منابع:
درود
با تشکز مطالب مفید وتوضیحات ویدیویی جناب دکتر دکتر کرمانی
درنهایت برای سرخ کردن بهترین گزینه چی هست با توجه به اینکه در سفره ماایرانی ها اغلب غذاها از طریق سرخ کردن درست میشه ما خنوم ها از دغدغه این مسئله واقعا به ستوه اومدیم
برای سرخ کردن ملایم زیتون تصفیهشده یا کانولا، برای حرارت بالاتر آفتابگردان پُر اولئیک یا کنجد تصفیهشده مناسبه. روغن رو نسوزونید و چندبار استفاده نکنید.
سپاس از مطالب خوب و آموزنده شما🌹🌹
درود بیکران بر شما
من برای درمان کبد چرب رفتم دکتر تغدیه گفت روغن کانولا مصرف کن
عزیزم زیتون اولویت داره ولی کانولا هم میشه مصرف کرد
سلام به حرمت دکتر کرمانی بهم بگید روغن کانولا اصل رو چطور پیدا کنم
سلام عزیزم از روغن گیری وعطاری که بهش اطمینان دارین انلاین شاپ هایی هم هستن که روغن گیری دارن اسم یا مرکز و فروشگاه معرفی نمیشه
با این همه توضیحات یالاخره نفهمیدم کدوم روغن بهتره…. کانولا آفتابگردان یا….
عزیزم هر دو درصورتی که خالص باشه خوبه
انتخاب روغن خیلی گیج کننده شده من قلبی هستم راهنمایی کنید چکار کنم که به راحتی انتخاب کنم
عزیزم اگر نوع روغن و میفرمایید که تنوع زیاد داره اوکادو زیتون کنجد و…..کیفبت هم به جایی که روغن تهیه شده