برای درمان قند خون پایین چه بخوریم سوالی است که بسیاری از افراد در طول زندگی روزمره با آن مواجه میشوند. حفظ سطح مناسب قند خون برای داشتن انرژی کافی، تمرکز ذهنی و سلامت کلی بدن اهمیت بسیار بالایی دارد و عدم توجه به آن میتواند مشکلات جسمانی و خستگی مزمن ایجاد کند.
در این مقاله به بررسی راهکارها و نکات مهم تغذیهای برای کنترل قند خون پرداختهایم. هدف این است که خوانندگان با انتخابهای غذایی آگاهانه، بتوانند به طور طبیعی و ایمن سطح قند خون خود را متعادل نگه دارند و از افت ناگهانی قند جلوگیری کنند.
برای درمان قند خون پایین چه بخوریم؟
راههای مختلفی برای جلوگیری از هیپوگلیسمی وجود دارد. از جمله این راهها به موارد زیر میتوان اشاره کرد:
مصرف میان وعده منظم
اگر میدانید بیش از ۵ ساعت تا وعده غذایی کامل بعدی شما باقی مانده یا اگر سطح قند خون شما کمتر از ۱۰۰ میلیگرم در دسیلیتر است، قبل از خروج از خانه، حتما یک میان وعده بخورید.
سعی کنید، همیشه میان وعدههای غنی از کربوهیدرات را در دسترس داشته باشید تا در صورت افت قند خون در بیرون از منزل از آنها استفاده کنید.
نمونههای میان وعده مناسب:
- میوه تازه (مثل سیب، موز، پرتقال)
- خشکبار و مغزها (مثل بادام، گردو، فندق)
- بیسکویت یا نان سبوس دار
- ماست کم چرب با میوه
- آبمیوه طبیعی
مصرف سوخت کافی هنگام ورزش
حرکات ورزشی به انرژی نیاز دارند. بنابراین اگر از قبل به اندازه کافی غذا نخورده باشید، ممکن است به سرعت باعث کاهش قند خون شود. ۱ تا ۲ ساعت قبل از ورزش قند خون خود را بررسی کنید، تا مطمئن شوید که در محدوده هدف شما قرار دارد. اگر قند خون شما پایین بود، یک وعده غذایی کوچک یا میان وعده غنی از کربوهیدرات بخورید.
اگر قصد دارید یک ساعت یا بیشتر ورزش کنید، در طول تمرین کربوهیدرات بیشتری مصرف کنید. ژلهای ورزشی، نوشیدنیهای ورزشی، گرانولا و حتی آب نباتها میتوانند گلوکز سریعی را در طول ورزش برای بدن شما فراهم کنند.
نمونههای مواد غذایی برای قبل یا حین ورزش:
- ژلهای ورزشی
- نوشیدنیهای ورزشی
- گرانولا
- آب نبات یا تافی
- موز یا خرما
متخصصان مراقبتهای بهداشتی میتوانند برنامه مناسب را در این زمینه، به شما ارائه دهند. قند خون شما ممکن است تا ۲۴ ساعت پس از ورزش متوسط تا شدید کاهش یابد. پزشکان توصیه میکنند بلافاصله بعد از ورزش و سپس هر ۲ تا ۴ ساعت تا زمانی که به خواب بروید، سطح قند خون خود را بررسی کنید.
مصرف کربوهیدرات با فیبر بالا
خوردن کربوهیدراتهای فیبر بالا برای بدن، بسیار مهم است، زیرا قند مورد نیاز بدن را تامین کرده و باعث ترشح انسولین در بدن نیز میشود. همچنین، مقداری پروتئین یا چربی به تمام وعدههای غذایی و میان وعدههای خود اضافه کنید. زیرا پروتئین و چربی میتواند به کند کردن هضم کربوهیدراتها کمک کرده و باعث مدیریت آزادسازی انسولین شود. این کار باعث هضم آهسته و ثابت کربوهیدراتها و پیشگیری از افت ناگهانی قند خون میشود.
نمونههای کربوهیدرات با فیبر بالا:
- نان و غلات سبوس دار
- جو دوسر یا پرک جو
- حبوبات (مثل عدس، نخود، لوبیا)
- سبزیجات با فیبر بالا (مثل بروکلی، هویج، اسفناج)
- میوههای تازه و خشک
افت قند خون به دلیل دیابت
اگر دیابت دارید و علائم هیپوگلیسمی خفیف تا متوسط را تجربه میکنید، باید فورا ۱۵ گرم کربوهیدرات با هضم آسان بخورید یا بنوشید. نمونههایی از کربوهیدراتهایی که به آسانی هضم میشوند شامل موارد زیر است:
- ۱ قاشق غذاخوری شکر
- ۱ قاشق غذاخوری عسل
- ۳ یا ۴ قطعه آب نبات سفت یا قرص گلوکز
- نصف فنجان آب میوه یا نوشابه معمولی (غیر رژیمی)
نکته مهم آنکه اگر در حال کاهش وزن هستید و نگران افت قند خون و گرسنگی در طول روز، توصیه متخصصان تغذیه پیروی از رژیم لاغری اصولی و استاندارد است. چنین رژیمهایی مانع افت قند خون در طول روز خواهند شد.
رژیم دکتر کرمانی تنها رژیمیه که حسرت هیچ غذایی رو به دلت نمیذاره. کافیه همین الان تصمیم بگیری که میخوای وزنت رو کم کنی و به اون اندامی که همیشه آرزوش رو داشتی برسی! از همین لحظه ما کنارتیم تا باهم به هدفت برسیم.
علت افت قند خون
هیپوگلیسمی یا افت قند زمانی اتفاق میافتد که قند خون شما به زیر ۷۰ میلی گرم در دسی لیتر (mg/dL) برسد. هیپوگلیسمی در افراد مبتلا به دیابت شایع تر است. اگر سلولهای شما قند یا گلوکز دریافت نکنند، بدن شما نمیتواند وظایف معمول خود را انجام دهد.
علت افت قند خون ناگهانی متنوع است و تنها به یک عامل بستگی ندارد و در برخی افراد ممکن است به صورت افت قند خون عصبی بروز کند که نتیجه استرس و فشار عصبی است. اما دیگر دلایل هیپوگلیسمی یا افت قند خون شامل موارد زیر است:
مصرف بیش از حد دارو
یکی از شایع ترین دلایل افت قند خون، مصرف بیش از اندازه داروهای درمان دیابت است. داروهایی مانند انسولین یا داروهایی که باعث افزایش تولید انسولین در بدن میشوند، در صورت مصرف نادرست یا بیشتر از مقدار تجویز شده میتوانند سطح قند خون را به طور ناگهانی کاهش دهند.
همچنین در بیماران خاص مانند بیماران سرطانی افت قند خون و سرطان به طور مستقیم رابطه علت و معلولی ندارند، اما در برخی بیماران مبتلا به سرطان ممکن است به دلیل عوارض بیماری، درمانها (مانند شیمی درمانی)، کاهش اشتها یا اختلال در متابولیسم بدن، افت قند خون دیده شود.
کمتر از حد معمول غذا خوردن
معمولا این مساله علت افت قند خون در افراد سالم است. اگر میزان غذای مصرفی شما کمتر از حد معمول باشد، بدن گلوکز کافی دریافت نمیکند. در چنین شرایطی، به خصوص اگر داروهای کاهنده قند خون مصرف میکنید، احتمال افت ناگهانی قند خون افزایش مییابد. این وضعیت میتواند باعث ضعف، سرگیجه و کاهش تمرکز شود.
فعالیت شدید بدون خوردن غذای کافی
فعالیت بدنی شدید یا برنامه ریزی نشده، بدون مصرف غذای کافی، میتواند ذخایر قند خون بدن را به سرعت کاهش دهد. اگر پیش از ورزش یا فعالیت سنگین، انرژی لازم به بدن نرسد، احتمال افت قند خون بهویژه در افراد مبتلا به دیابت یا بیماریهای خاص افزایش پیدا میکند.
نوشیدن الکل
نوشیدن الکل میتواند تعادل طبیعی قند خون را در بدن مختل کند، زیرا کبد هنگام تجزیه الکل، توانایی خود را در آزاد سازی گلوکز کاهش میدهد. در نتیجه، به ویژه در افرادی که دیابت دارند یا با افت قند خون مواجه هستند، احتمال بروز هیپوگلیسمی افزایش مییابد و علائمی مانند ضعف، سرگیجه و کاهش تمرکز ممکن است ظاهر شود.
همچنین موارد زیر نیز میتواند علت افت قند شدید باشد:
- بیاشتهایی عصبی
- افت قند خون عصبی
- برخی داروها مانند کینین
- توموری که انسولین اضافی تولید میکند
- برخی از بیماریها، مانند هپاتیت و اختلالات کلیوی
- بیماریهای شدید مانند مالاریای مغزی و سپسیس
- اختلالات غدد درون ریز مانند کمبود غده فوق کلیوی
علائم افت قند خون
علائم قند خون پایین میتواند به طور ناگهانی رخ دهد. این علائم شامل موارد زیر میشود:
برخی از افراد ممکن است قندشان ازقند خون نرمال پایین تر باشد. به این حالت ناآگاهی هیپوگلیسمی میگویند. اگر دچار این وضعیت شوید، قند خون شما به طور ناگهانی دچار افت میشود. بدون درمان فوری، در این وضعیت، ممکن است غش کنید، تشنج را تجربه کنید یا حتی به کما بروید.
اگر از هیپوگلیسمی خود بی اطلاع هستید، ممکن است لازم باشد سطح قند خون خود را به طور منظم بررسی کنید. پزشک در این حالت ممکن است داشتن یک مانیتور گلوکز را به شما توصیه کند. این دستگاه، میتواند شما را از تغییرات سطح قند خونتان آگاه کند.
آیا افت قند خون با افت فشار خون ارتباط دارد؟
وجود انسولین که در کنترل گلوکز خون نقش دارد، رابطه مستقیمی با تولید اکسید نیتریک در رگهای خونی دارد و میتواند توانایی بدن در تولید این ماده حیاتی را کاهش دهد. اکسید نیتریک برای سلامت عروق اهمیت زیادی دارد، زیرا به گشاد شدن رگها و کاهش فشار خون کمک میکند. استفاده از انسولین در افراد مبتلا به دیابت ممکن است این روند طبیعی را مختل کرده و خطر ابتلا به فشار خون بالا را افزایش دهد.
همچنین، تغییرات قند خون و فشار خون با یکدیگر ارتباط دارند؛ کاهش یا افزایش شدید هر کدام میتواند دیگری را تحت تاثیر قرار دهد. به همین دلیل، افراد مبتلا به دیابت یا فشار خون بالا باید هم قند خون و هم فشار خون خود را با دقت کنترل کنند تا هنگام درمان یکی، سلامت دیگری به خطر نیفتد و عوارض جانبی داروها به حداقل برسد.
افت قند خون چگونه تشخیص داده میشود؟
اگر شک دارید که قند خون پایین دارید، باید به طور منظم، قند خون خود را چک کنید. اگر چند بار در هفته افت قند خون را تجربه میکنید، فوراً با پزشک صحبت کنید تا علت آن را بیابید. پزشک برای تشخیص قند خون پایین از دو روش زیر استفاده میکند:
نشانههای سه گانه ویپل
سه معیار استفاده میکند که به عنوان نشانههای سه گانه ویپل معروف است و شامل موارد زیر میشود.
- نشانههای مشخص هیپوگلیسمی و یا مشکوک به آن، مخصوصا بعد از روزه یا ورزش سخت
- گلوکز پایین پلاسما (پایینتر از ۵۰)
- بهبود علائم با افزایش میزان گلوکز به حد نرمال
استفاده از دستگاه تست قند خون
پزشک ممکن است به شما یک دستگاه تست قند خون بدهد، تا قند خون شما را در طول زمان در خانه ردیابی کند یا حتی ممکن است از شما بخواهد که قند خون خود را در ساعات خاصی از روز، مثلا بعد از بیدار شدن از خواب و بعد از صرف غذا چک کنید.
توصیههای پزشکی برای افت قند خون
افت قند خون ناگهانی یک مورد اورژانسی است. اگر شما یا شخص دیگر مبتلا به دیابت، دچار علائم شدیدی مانند از دست دادن هوشیاری شدید، خیلی سریع با اورژانس تماس بگیرید. در این حالت، پزشک میتواند گلوکاگون را برای شما تجویز کند.
هرگز به فرد بیهوش چیزی از طریق دهان ندهید، زیرا ممکن است باعث خفگی شود. اگر دیابت دارید، مطمئن شوید که خانواده و دوستانتان این موضوع را میدانند، تا در صورت از دست دادن هوشیاری شما، این کار را انجام ندهند. هدف از درمان و تنظیم قند خون جلوگیری از افزایش و افت قند با ثابت نگه داشتن سطح قند خون است.
کلام آخر
برای درمان قند خون پایین چه بخوریم موضوعی است که رعایت آن میتواند به بهبود کیفیت زندگی و پیشگیری از مشکلات ناشی از افت قند خون کمک قابل توجهی کند. انتخاب غذاهای مناسب و زمان بندی درست وعدهها، نقش کلیدی در حفظ انرژی، تمرکز و سلامت عمومی بدن دارد.
جزئیات کامل و راهنماییهای کاربردی در مقاله ارائه شده است که مطالعه آن میتواند به شما کمک کند با آگاهی بیشتر، رژیم غذایی سالم و متعادلی داشته باشید و افت قند خون را به صورت مؤثر کنترل کنید.
سوالات متداول برای درمان قند خون پایین چه بخوریم:
۱-علت افت قند خون چیست؟
هیپوگلیسمی یا افت قند خون میتواند با سو تغذیه و گرسنگی رخ دهد. زمانی که شما غذای کافی دریافت نمیکنید و ذخایر گلیکوژن مورد نیاز بدن شما برای تولید گلوکز مصرف میشود.
۲-درمان افت قند خون چیست؟
اگر علائم هیپوگلیسمی دارید، موارد زیر را انجام دهید: ۱۵ تا ۲۰ گرم کربوهیدرات سریع الاثر بخورید یا بنوشید. اینها غذاها یا نوشیدنیهای شیرین بدون پروتئین یا چربی هستند که به راحتی در بدن به قند تبدیل میشوند. قرص یا ژل گلوکز، آب میوه، نوشابه معمولی (نه رژیمی)، عسل، یا آب نبات شیرین را امتحان کنید.
۳-آیا افت قند خون باعث مرگ می شود؟
بله، افت شدید قند خون میتواند خطرناک باشد و در موارد نادر منجر به مرگ شود.
منابع:
درود. افت قند هنگام درد شدید طبیعی هست؟
دوست عزیز به فاکتور و دلایل زیادی بستگی داره نه صرفا
جنسیت شرایط بدن علت درد سابقه فرد و..موثره
سلام پسرم قند خون گرفته و انسولین میزنه و صبح ها ناشتا قندش میاد ۵۷،۴۱،به نطرتون باید واحد انسولینش کم بشه واینکه تند تند غذا میخوره
سلام عزیزم تغییر و تجویز دوز دارویی با پزشک معالج هست
حجم غذای مصرفی زیاد نباشه که منجر به چاقی بشه
سلام وقت بخیر ،بنده به صورت تصادفی قند خون خودم را گرفتم دیدم ۴۵ هست بعداً صبح ناشتا گرفتم دیدم ۵۵ هست حتی بعد از صبحانه و خوردن غذای شیرین نهایت شده ۷۰،بعد از خوردن ناهار و خوردن نوشابه اینقدر قند خونم افت میکنه که تو خواب نیمه پایان بدنم بیحس میشه ،قند خونم همیشه پایینه وقتی غذای شیرین مثل نوشابه و آبمیوه میخورم فقط تا نیم ساعت قندم میاد روی ۷۰ و سریعاً قندم دوباره افت میکنه.
قند خونم تا ۳۰ هم پایین اومده
ولی علامتی ندارم ،نه سرگیجه و تاری دید
دکتر میگه بدنت عادت کرده و فقط مراقب باش
ولی طبق مقاله متوجه شدم که اگر خیلی بیاد پایین خطرناکه
راه چاره ای داره
ممنون میشم راهنمایی کنید
سلام وقت بخیر عزیزم بافاصله کم وعده ای رو استفاده کنید واجازه ندین طولانی مدت معده خالی بمونه که چنین حالتی پیش بیاد
گاهی حس میکنم قندخونم افت کرده احساس ضعف و گرسنگی میکنم که با شروع یک لکه بصورت تاری دید در گوشه چشمم شروع میشه و این لکه کم کم بصورت رنگین کمان کج ومعوج بزرگتر میشه بطوریکه چند دقیقه دیدم کاملا تار میشه با نوشیدن آب قند رفع میشه بنظرشما علت این حالت در من چیه؟
عزیزم افت قند وفشار هست با فاصله کم میان وعده رو استفاده کنید
سلام وقت بخیر
بنده طی سه روز قند خودم را اندازه گرفتم با دستگاه هر روز یک عدد مختلف بود روز اول ۸۶ روز دوم ۹۹ و روز سوم ۶۸ صبح های معمولا سر درد هم دارم
سلام عزیزم دستگاه تون سالمه ؟ازمایشگاه چکاب بدین همون لحظه با دستگاه تون هم بگیرید و با نتیجه ازمایش مقایسه کنید ببینید سالمه
سلام وقتتون بخیر
دیروز من رفاه بودم بیرون به شدت گرمم شده بود احساس ضعف گشنگی میکردم در حالی ک کامل ناهار خورده بودم بعد کم کم دلم درد گرفت احساس سرگیجه کردم چن بار نشستم زمین فکر کردم سرگیجه عادی بخاطر کم خونیمه ولی دیگه نتونستم بلند شم کم کم تار میدیدم بعد سیاهی میدیدم به زور میتونستم ادمای جلوم رو ببینم کم شنوا شدم باهام حرف میزدن متوجه نمیشدم نمیتونستم راه برم داشتم بیهوش میشدم ینی نیمه بیهوش بودم حس میکردم دارم میمیرم بهم قندو آب میوه دادن بعدش خوب شدم لطفا بگید دلیلش چیه
سلام وقت بخیرعزیزم علائم گرمازدگی هست که افت قند شدید و داره
درود.
ببخشید، نامزد بنده مدتیه به صورت مکرر دچار افت قند خون می شه و غش می کنه. مدام از سرگیجه شکایت داره، این طور که از خانوادش شنیدم یه بارم تشنج کرده. به دیابتم مبتلا نیست. نوزده سالشه و کم خونی داره، وزنشم نسبت به قدش خیلی کمه.
عزیزم کم خونی و ضعف سیستم ایمنی میتونه عاملش باشه اما سابقه نشتج هم خودش عامل افت قنده
سلام من بعضی غذا ها مثل سیب زمینی یا پنیر پیتزا میخورم قندم میوفته (نمیدونم قنده یا فشار) از حال میرم علتش چیه؟ دیابت هم ندارم. ازمایش دادم.
سلام عزیزم اگر با مواد خاصی هست قطعا به ترکیب وماده ای حساسیت دارین