علائم و عوارض پوکی استخوان

بیماری ها، دانستنی های سلامت، مقالات

    پوکی استخوان يا ” استئوپروز ” بيماری خاموش، ناميده می شود، که مربوط به بافت استخوانهاست و باعث نازک شدن و کاهش تراکم استخوان می شود. این بیماری صرف نظر از سن و جنس در همه ی مردم به وجود می آید. به مرور زمان باعث شکستگی استخوان ها می شود و هر سال در حال افزایش است.

    رژیم لاغری - کاهش وزن
    اگر از پوکی استخوان جلوگیری نشود باعث درد، معلولیت و حتی مرگ در سنین پیری خواهد شد و سالانه 7/1 میلیون نفر در دنیا را گرفتار می کند. 20 درصد آنها برای ادامه زندگی به شدت وابسته به دیگران می‌شوند. با توجه با اینکه این بیماری در سنین میانسالی و پیری شیوع بیشتری می‌یابد، سازمـان جهانـي بهداشـت پوکی استخوان را به عنوان یکی از 5 بیماری کشنده دنیا اعلام کرده است.

    علل ايجاد پوکی استخوان

    در موارد زير خطر پوکی استخوان افزايش مي يابد:

    1. جنسيت:47 درصد زنان و 44 درصد مردان بالای 50 سال در ايران  دچار كاهش تراکم استخوان هستند.
    2. سن: با بالارفتن سن احتمال ابتلا به پوکی استخوان بالا می رود که در زنان بیشتر است. با افزایش سن درصد جذب کلسیم موادغذایی کاهش می یابد. هرچه پیشگیری در سنین پایین تر انجام شود، نتیجه بهتر خواهد بود.
    3. سابقه خانوادگی: ژن ها از پدر و مادر به فرد منتقل می شود و اگر این بیماری در آن ها موجود باشد، احتمال ابتلای او به پوکی استخوان افزایش می یابد.
    4. نژاد و رنگ پوست: زنان سفیدپوست بیشتر از زنان سیاه پوست در معرض ابتلا به پوکی استخوان هستند. بنابراین زنان ایرانی، خود به خود ریسک ابتلا به پوکی استخوان دارند و باید پیشگیری های لازم را انجام دهند.
    5. رژیم غذایی نامناسب: رژیم های غذایی با ویتامین ناکافی، رژیم های غذایی سنگین و شدید لاغری، رژیم غذایی با نمک یا گوشت زیاد و هزاران اشتباه تغذیه ای دیگر باعث ایجاد پوکی استخوان می شود. با تنظیم یک رژیم غذایی مناسب می توانید سلامت کامل در تمام سنین را داشته باشید.

     

    1. عدم تحرك و ورزش ناکافی: احتمال بروز این بیماری در افراد کم تحرک بیشتر است. بافت های استخوانی در صورت فعالیت جسمی قطورتر و محکم تر می شوند و در صورت کم تحرکی تحلیل می روند و ضعیف تر می شوند.
    2. کمبود وزن: افرادی که کمبود وزن دارند، موادمعدنی و ویتامین های مورد نیازشان را نیز به مقدار لازم دریافت نمی کنند. توصیه می شود وزن خود را متعادل نگه دارید چون همانطور که کمبود وزن به بدن آسیب می رساند، اضافه وزن هم مشکل ساز است.
    3. سيگار: عامل بسیار خطرناک برای ایجاد بیماری پوکی استخوان است. مثلا دود سیگار مستقیما بر تولید استخوان تاثیر می گذارد و تولید آن را کاهش می دهد.
    4. مصرف الکل: این مواد تعادل هورمونی را بهم می ریزد و باعث کاهش استخوان سازی شده و موادمغذی  هم به خوبی جذب بدن نمی شود.
    5. يائسگی زود هنگام: در این دوران ترشح هورمونهای زنانه کاهش پیدا می کند و در نتیجه جذب کلسیم و ساخت استخوان نیز کم می شود.
    6. سابقه شکستگی استخوان: شکستگی های زیاد در دوران جوانی، عامل ایجاد پوکی استخوان در آینده است. شکستگی ها باعث خانه نشینی فرد شده و عدم تحرک باعث کاهش استحکام استخوان می شود.
    7.  بیماری تیروئید: پرکاری و کم کاری تیروئید هر دو اثر نامناسبی بر فعالیت استخوان ها دارند. برای درمان این بیماری ها داروهایی هورمونی تجویز می شود که باعث پوکی استخوان می شود.
    8.  مصرف کافئین: باعث عدم جذب آهن، کلسیم و موادمعدنی مهم دیگر برای بدن می شود. مصرف خوراكی هايی چون شكر و مواد خوراكي قنددار مانند نوشابه‌ها و شيرينی، ميزان جذب كلسيم را كاهش و کاهش آن باعث پوکی استخوان می شود.
    9. مصرف روزانه کورتن: جذب کلسیم را مهار می کند و منجر به تخریب استخوان ها می گردد.

    علائم بيماري

    مهم ترين عارضه پوکی استخوان، شکستگی است - رژیم لاغری - کاهش وزن

    بیماری پوکی استخوان را یک بیماری پنهان و مرموز می نامند و تا قبل از شکستگی هیچ علائمی ندارد و مهم ترین عارضه آن پوکی استخوان است. البته عوارض دیگر آن شامل:

    • كاهش تدريجی قد
    • بی خوابی ناگهانی
    • گرفتگي شبانه پاها
    • درد مداوم كمر
    • بيماری های لثه و شل شدن دندان ها می باشد.

     

    ريز مغذی های ضروری درمان:

    رژیم لاغری - کاهش وزن

    كلسيم

    كلسيم فراوان‌ترين ماده معدنی تشكيل دهنده بدن مي‌باشد كه 99% آن در استخوان‌ها و دندان‌ها مي‌باشد و  از پوکی استخوان جلوگیری می‌کند. در انتقال پیام‌های عصبی  و فعال‌سازی برخی آنزیم‌ها و ترشح هورمون ها نقش موثری دارد. اما كلسيم به تنهايي در تشكيل استخوان و حفظ استحكام استخوان‌ها مؤثر نمي‌باشد، در ادامه ريز مغذی های ضروري علاوه بر كلسيم ذكر شده است:

    1. ال- لیزین ( L- lysine)

    ال- لیزین به افزایش جذب کلسیم از دستگاه گوارش، نگهداری کلسیم در استخوان ها و تشکیل کلاژن کمک می کند. همچنین دفع ادراری کلسیم را کاهش می دهد. از این رو عاملی جهت حفظ تراکم استخوانها و پیشگیری از پوکی استخوان محسوب می شود.

     

    2. مس( Copper )

    مس روند شكستگي استخوان‌ها را بهبود مي‌دهد و در بافت های استخوانی نیز وجود دارد.

     

    3. منگنز( Manganese)

    این عنصر با تاثیر در متابولیسم بسیاری از مواد معدنی، موجب افزایش تراکم استخوانی می شود.

     

    4. منیزیم ( Magnesium)

    منیزیم نیز  جذب کلسیم را  افزایش می دهد و  از پوسیدگی دندان نیز پیشگیری می کند. کمبود منیزیم سبب اختلال در ساختار و عملکرد استخوانها می گردد. به علاوه این ماده از افت قند خون، بروز التهاب‌های خاص و برخی علائم عصبی در دوران يائسگي پیشگیری‌ می‌کند.

     

    5. روی( zinc)

    کمبود روی سبب کاهش تراکم استخوانها می گردد.

     

    6. ویتامین D

    وجوداین ویتامین محلول در چربی حدود 70 تا 80 درصد در بهبود جذب کلسیم و متابولسیم کلسیم و فسفردر بدن تاثیر دارد.

    افراد جامعه ما از كمبود شديد يا خفيف ويتامين D رنج مي‌برند. توصيه مي‌شود تمام زنان پس از سن يائسگي، با نظر پزشك، مكمل كلسيم و ويتامين D مصرف كنند.

    7. سويا

    از مهمترين عوامل مؤثر در حفظ استحكام استخوان‌ها سويا مي‌باشد. از جمله اثرات مثبت سويا كاهش كلسترول خون و به صورت بالقوه كاهش خطر بيماريهاي قلبي، مي‌باشد.

     

    درمان پوکی استخوان

    برای درمان این بیماری هیچ زمانی دیر نیست و شما می توانید از بروز شکستگی هایی که بر اثر پوکی استخوان اتفاق می افتد، جلوگیری نمایید.  نکته قابل توجه این است که نمی توانیم استخوان ها را به حالت اول برگردانیم ولی  می توانیم مانع از شکستگی آنها شویم. حتما به پزشک مراجعه کرده و داروهای ضد پوکی استخوان را مصرف نمایید. با وجود داروهای پیشرفته باز هم بهترین راه درمانی مصرف لبنیات به میزان کافی و بیشتر از قبل و نیز ورزش و تحرک کافی است.

     


    ثبت نام رژیم اینترنتی دکتر کرمانی
    در حال ارسال
    لطفا به این مطلب امتیاز دهید
    0 (0 votes)
      به اشتراک بگذارید

    دیدگاه ها

    دیدگاهتان را بنویسید

    نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

    *

    دیدگاه های شما

    زهره ۲۸ فروردین ۱۳۹۷

    ممنون از مطالب خوبتون