عوارض رژیم کتوژنیک چیست؟ بالاخره رژیم کتوژنیک بگیریم یا نه؟

خانه » رژیم ها » رژیم لاغری » عوارض رژیم کتوژنیک چیست؟ بالاخره رژیم کتوژنیک بگیریم یا نه؟
رژیم کتوژنیک، تعادل کربوهیدرات‌ها و چربی‌هایی را که به‌طور سنتی برای سلامتی ضروری هستند، تغییر می‌دهد.

اگرچه رژیم کتوژنیک یکی از رژیم‌های محبوب و مشهور در سال‌های اخیر شناخته شده و جزو رژیم‌های سالم طبقه‌بندی می‌شود، اما شاید بسیاری از افراد ندانند عوارض رژیم کتوژنیک چیست!؟ رژیم کتوژنیک مانند بسیاری از هم‌رده‌های خویش عوارضی دارد که نتیجه رژیم‌های کوتاه‌مدت هستند. طیف عوارض این رژیم از کاهش‌وزن ناپایدار تا افت شدید قندخون، متفاوت است. در این مقاله نگاهی دقیق‎‌تر به موضوع عوارض رژیم کتو، غذاهای مجاز و غیرمجاز در این رژیم و مجاز بودن یا نبودن رژیم کتوژنیک برای افراد مختلف خواهیم داشت.

در رژیم کتوژنیک چه غذا‌هایی مجازند؟

رژیم کتوژنیک یا “کتو” در ابتدا برای کمک به مدیریت صرع ایجاد شد، اما اکنون برای افراد مختلفی که مایل به کاهش‌وزن هستند، قابل اجراست. این رژیم غذایی، تعادل کربوهیدرات‌ها و چربی‌هایی را که به‌طور سنتی برای سلامتی ضروری هستند، تغییر می‌دهد.

  • رژیم غذایی عادی: 55% کربوهیدرات، 20% پروتئین، 25% چربی
  • رژیم کتو: 5% کربوهیدرات، 20% پروتئین، 75% چربی

رژیم کتوژنیک یک رژیم غذایی پرچرب، کم‌کربوهیدرات و حاوی پروتئین متوسط ​​است. غذاهای سالم زیادی وجود دارد که می‌توان در رژیم کتو مصرف کرد، اما مهم این است که فیبر کافی به بدن برسد. غذاهای مجاز در رژیم کتو، عمدتا عبارتند از:

  • ماهی و غذاهای دریایی
  • گوشت قرمز
  • گوشت مرغ
  • سبزیجات غیرنشاسته‌ای
  • فلفل‌دلمه‌ای
  • کلم‌بروکلی
  • کدوسبز
  • آووکادو
  • انواع توت
  • آجیل و مغزها
  • تخم‌مرغ
  • محصولات لبنی پرچرب
  • روغن زیتون
  • شکلات سیاه

رژیم کتوژنیک به چه افرادی توصیه می‌شود؟ از زبان دکتر کرمانی بشنوید: 

غذا‌های غیر مجاز در رژیم کتوژنیک کدامند؟

در رژیم کتو تعدادی از موادغذایی مانند موارد زیر، غیرمجاز هستند و شاید یکی از دلایل بروز برخی عوارض رژیم کتوژنیک، عدم وجود همین موادغذایی ساده اما ضروری در برنامه غذایی باشد. درمورد غذاهای مجاز تصمیم گرفتیم بیشتر توضیح دهیم تا دلیل غیرمجاز بودن آنها برای همه روشن شود.

جایگاه سبزیجات غده‌ای و ریشه‌ای

هویج یک سبزی سالم است، اما کربوهیدرات بسیار بالایی دارد. سبزیجات ریشه‌ای سرشار از فیبر و تا حدودی کربوهیدرات هستند که با اصول کلی کتو مغایرت دارد.

جایگاه حبوبات در رژیم کتوژنیک

رژیم کتو برای گیاهخوارانی که معمولاً برای دریافت پروتئین به حبوبات متکی هستند، می‌تواند مشکل‌ساز باشد. حبوبات که شامل هر نوع لوبیا، عدس، نخود قندی و نخودفرنگی می‌شود، جزء اصلی بسیاری از سبک‌های تغذیه سالم هستند. بااین‌حال، حبوبات چندان با رژیم کتو سازگار نیست و کربوهیدرات بالایی نیز دارد. حتی مزیتی مانند فیبر بالا هم برای جبران مصرف کربوهیدرات در رژیم کتوژنیک کافی نیست. کره بادام‌زمینی نیز در رژیم کتو ممنوع است، زیرا بادام‌زمینی جزء حبوبات محسوب می‌شود.

جایگاه کینوا در رژیم کتوژنیک

کینوا اغلب به‌عنوان یک «ابر غذا» و جایگزینی سالم‌تر برای کربوهیدرات‌هایی مانند برنج یا سایر غلات شناخته می‌شود، اما کربوهیدرات آن برای افرادی که مایل به داشتن رژیم کتوژنیک هستند، بسیار زیاد است. کینوا دارای شاخص گلیسمی بالایی است و هضم آن زمان بیشتری می‌برد. این امر باعث افزایش آهسته سطح گلوکز و انسولین خون می‌شود.

کینوا دارای شاخص گلیسمی بالایی است و هضم آن زمان بیشتری می‌برد.

کینوا دارای شاخص گلیسمی بالایی است و هضم آن زمان بیشتری می‌برد.

جایگاه موز در رژیم کتوژنیک

موز دارای کربوهیدرات بسیار زیادی است که از آن یک ضدکتو می‌سازد. موز ممکن است برای ریکاوری عضلات، کاهش نفخ و آرام‌کردن ناراحتی معده عالی باشد، اما در رژیم کتوژنیک جزو لیست غذاهایی است که غیرمجاز محسوب می‌شوند. گرچه کربوهیدرات موز یک کربوهیدرات پیچیده با محتوای عمده پتاسیم است، اما بازهم در رژیم کتو جایی ندارد.

جایگاه بادام هندی

در این بخش از مقاله “عوارض رژیم کتوژنیک” به جایگاه بادام در رژیم کتو می‌پردازیم. اغلب آجیل‌ها در رژیم کتو مجاز هستند، اما بادام هندی جزو آنها محسوب نمی‌شود. بادام هندی، شاه بلوط و پسته، کربوهیدرات بسیار بالایی دارند.

جایگاه کدو حلوایی

کدو حلوایی قند طبیعی زیادی دارد و اصولا هم هرچه سبزی شیرین‌تر باشد، قند طبیعی بیشتری دارد. بااین‌که برخی از اشکال کدو حلوایی موردتایید کتو هستند، اما به‌طورکلی، کدو حلوایی حاوی گلوکز و کربوهیدرات بسیار بالایی است که مناسب رژیم کتوژنیک نیست.

جایگاه سیب‌زمینی در رژیم کتوژنیک

جای تعجب نیست سیب‌زمینی بخشی از رژیم کتو نباشد. سبزیجات نشاسته‌ای مانند سیب‌زمینی، یک «نه» قطعی برای این رژیم به‌شمار می‌روند. آن‌ها کربوهیدرات زیادی دارند که در رژیم کتو پذیرفتنی نیست. ذرت و سیب‌زمینی شیرین نیز در همین دسته قرار می‌گیرند.

جایگاه انگور در رژیم کتوژنیک

انگورها نه تنها قند بالایی دارند، بلکه تقریباً همه آن‌ها سرشار از کربوهیدرات هستند. بنابراین حتی یک خوشه کوچک انگور به‌راحتی می‌تواند کتوژنز را کند یا حتی متوقف کند.

جایگاه گرانولاها

بسیاری از گرانولاها محصولاتی به‌شدت فرآوری شده و سرشار از روغن نباتی، شیرین‌کننده‌های مصنوعی و مواد افزودنی هستند که همگی می‌توانند حالت کتوژنیک را مختل کنند.

گرانولاها می‌توانند حالت کتوژنیک را مختل کنند.

گرانولاها می‌توانند حالت کتوژنیک را مختل کنند.

جایگاه سیب قرمز

از دیگر مواردی که در عوارض رژیم کتوژنیک باید به آن توجه شود، جایگاه سیب است. در رژیم کتوژنیک باید به سیب‌های زرد یا سبز بسنده شود. میوه‌های زیادی وجود دارند که به‌دلیل محتوای قند و کربوهیدراتشان، کتودوست نیستند. سیب‌های قرمز از آن دسته‌اند که به دلیل داشتن قند بالا نمی‌توانند در رژیم کتو جایگاهی داشته باشند، اما مصرف سیب سبز و زرد بلامانع است.

جایگاه انبه و سایر میوه‌های استوایی

بیشتر میوه‌های استوایی بسیار شیرین هستند، پس تعجب‌آور نیست در رژیم کتوژنیک مجاز نباشند. هرکس از رژیم کتو پیروی می‌کند، باید با میوه‌هایی مانند انبه، پاپایا، موز و آناناس خداحافظی کند.

جایگاه خرما

خرما برای رژیم کتو، زیادی شیرین است. خرما اغلب جزء اصلی رژیم‌های غذایی سالم است، زیرا یک میان‌وعده شیرین درست می‌کند که سرشار از فیبر و ویتامین هم هست، اما هرچه باشد این میوه سرشار از قند است و دوستدار کتو نیست.

جایگاه اسموتی‌ها

در تهیه اسموتی نیز محدودیت‌های کتو پابرجاست. اسموتی‌های میوه‌ای، شیرین و شاید سرشار از مواد مصنوعی باشند، اما برای تهیه اسموتی در خانه، استفاده از ماست یونانی یا آووکادو به عنوان پایه با اندکی میوه اشکالی ندارد.

جایگاه محصولات سویا

اگرچه محصولات سویا معمولاً کم‌کربوهیدرات هستند، اما برخی از کارشناسان می‌گویند غذاهایی مانند توفو برای افرادی که خود را متعهد به این رژیم نموده‌اند، ایده‌آل نیست. محصولات سویا سرشار از مواد مغذی شبه استروژن به نام فیتواستروژن هستند که می‌تواند درطول زمان بر سطح هورمون‌ها تأثیر بگذارد. علاوه‌براین، بسیاری از محصولات سویا به‌شدت فرآوری شده‌اند و در نهایت، محصولات سویا سرشار از فیتات هستند که می‌تواند باعث التهاب روده شود.

بسیاری از محصولات سویا به‌شدت فرآوری شده‌اند

بسیاری از محصولات سویا به‌شدت فرآوری شده‌اند.

عوارض رژیم کتوژنیک چیست؟

به‌طورکلی، عوارض رژیم کتوژنیک به‌صورت زیر خود را نشان می‌دهند:

  • ترک غلات کامل، لوبیا، میوه‌ها و بسیاری از سبزیجات، می‌تواند باعث کمبود موادمغذی و یبوست شود.
  • عوارض جانبی رایج کوتاه‌مدت، شامل خستگی، سردرد، مه مغزی و ناراحتی معده با نام مستعار کتو آنفولانزا
  • خطرات درازمدت سلامتی، شامل سنگ کلیه، پوکی استخوان و بیماری کبد
  • بسیاری از مردم در پایبندی به چنین رژیم غذایی محدودکننده‌ای مشکل دارند (این رژیم تقریباً آخرین رتبه را در فهرست آسان‌ترین رژیم‌های غذایی برای پیروی دارد).
  • ماهیت سفت و سخت کتو می‌تواند منجر به وسواس و اختلال در غذاخوردن شود.
  • امکان بازگشت وزن در رژیم کتو وجود دارد.
  • مقادیر بیش‌از حد چربی‌های اشباع شده در رژیم کتو می‌تواند خطر ابتلابه بیماری قلبی را افزایش دهد.
  • رژیم های سخت مانند کتو می‌توانند باعث انزوای اجتماعی شوند.

البته قابل توجه است درحال حاضر هیچ مطالعه طولانی‌مدتی روی عوارض رژیم کتوژنیک انجام نشده است، لذا سایر خطرات ناشی از آن هنوز ناشناخته است. در یک مطالعه که اخیرا منتشر شده است، شایع‌ترین عارضه زودرس ناشی از رژیم کتوژنیک کم‌آبی بدن بود، به‌ویژه در بیمارانی که رژیم خود را با ناشتای اولیه شروع کردند. سایر اختلالاتی که مشاهده شد، عبارتند از:

  • اختلالات گوارشی (GI مانند: حالت تهوع، استفراغ، اسهال و یبوست
  • گاهی با گاستریت و عدم تحمل چربی همراه است.

سایر عوارض زودرس به ترتیب فراوانی عبارتند از:

  • هیپرتری گلیسیریدمی
  • هیپراوریسمی گذرا
  • کلسترول خون بالا
  • بیماری‌های عفونی مختلف
  • هیپوگلیسمی علامت‌دار
  • هیپوپروتئینمی
  • هیپومنیزیمی
  • هیپوناترمی مکرر
  • غلظت کم لیپوپروتئین با چگالی بالا
  • ذات‌الریه لیپوییدی
  • پنومونی لیپوییدی
  • پنومونی حاد اوپاتیت
  • پانکراتیت
  • اسیدوز متابولیک پایدار

عوارض رژیم کتوژنیک که با تاخیر مشاهده شدند (عوارض دیررس) نیز شامل موارد زیر هستند:

  • استئوپنی
  • سنگ کلیه
  • کاردیومیوپاتی
  • هیپوکارنیتینمی ثانویه
  • کم‌خونی فقر آهن

در این مطالعه بیشتر عوارضی که مشاهده شد، گذرا بودند و با پیگیری دقیق و راهبردهای محافظه‌کارانه با موفقیت مدیریت شدند. با این حال، 22 تن (17%) از شرکت‌کنندگان را به‌دلیل ابتلابه انواع مختلف عوارض جدی متوقف کردند و چهار بیمار (3.1٪) نیز طی رژیم فوت کردند که دو نفر به علت ابتلابه سپسیس، یک نفر به علت ابتلابه کاردیومیوپاتی و یکی نیز به علت ابتلابه پنومونی لیپوییدی از دنیا رفتند.

campaign

ایـن شـرایط کرونایـی باعـث شـده همـه خونـه نشـین بشـیم و فرصـت خوبیـه کـه یـه تغییـر بـزرگ بدیـم و بـرای مهمونیا و عروسیای بعد از کرونا همه رو سوپرایز کنیم.

کافیـه همیـن الان تصمیم بگیری که میخـوای وزنت رو کم کنی و به اون اندامی که همیشه ارزوشو داشتی برسی! از همین لحظه ما کنارتیم تا باهم به هدفت برسیم.

چه کسانی نباید رژیم کتو بگیرند؟

رژیم غذایی بسیار کم‌کربوهیدرات و پرچرب، نه تنها به کاهش‌وزن کمک می‌کند، بلکه در مدیریت علائم دیابت و کلسترول بالا نیز موثر است. اما داشتن رژیم غذایی پرچرب برای مدت طولانی نیز با عوارض جانبی مختلفی همراه بوده است. گفته می‌شود مصرف بیش‌از حد چربی برای دوره‌های طولانی می‌تواند افراد مستعد را درمعرض خطر ابتلابه سنگ کلیه و سایر بیماری‌ها قرار دهد. به گفته متخصصان، افراد زیر نباید رژیم کتو بگیرند:

  • زنان باردار
  • وگان‌ها
  • مبتلایان به اختلال گوارشی
  • مبتلایان به مشکل کلیه
  • مبتلایان به اختلال خوردن
  • مبتلایان به بیماری پانکراس
  • مبتلایان به بیماری کبد
  • مبتلایان به بیماری تیروئید
  • مبتلایان به بیماری کلیه
  • مبتلایان به بیماری کیسه صفرا
  • افراد سابقه سنگ کلیه
  • افرادی که کیسه صفرای خود را جراحی کرده‌اند

چه کسانی مجاز به گرفتن رژیم کتوژنیک هستند؟

رژیم کتوژنیک می‌تواند به کاهش چربی اضافی کمک کند و ارتباط نزدیکی با دیابت نوع 2، پیش دیابت و سندرم متابولیک دارد. اغلب افراد از رژیم کتوژنیک برای کاهش‌وزن استفاده می‌کنند، اما این رژیم می‌تواند برای افراد مبتلابه صرع نیز مفید باشد. همچنین، ممکن است به افراد مبتلابه بیماری قلبی، برخی بیماری‌های مغزی و حتی آکنه نیز کمک کند، اما باید تحقیقات بیشتری در این زمینه‌ها انجام شود.

اگرچه رژیم کتوژنیک یکی از رژیم‌های مشهور سال‌های اخیر است، اما کمتر کسی به عوارض رژیم کتوژنیک که اتفاقا کم هم نیستند، اشاره نموده است. ازجمله عوارض این رژیم می‌توان به خستگی، سردرد، مه مغزی و ناراحتی معده (کتو آنفولانزا)، کمبود موادمغذی و یبوست، سنگ کلیه، پوکی استخوان، بیماری کبد، وسواس و اختلال در غذا خوردن، ابتلابه بیماری قلبی و کلسترول بالا، انزوای اجتماعی، بازگشت وزن، اختلالات گوارشی (GI)، مانند حالت‌تهوع، استفراغ، اسهال و یبوست و بسیاری از موارد عجیب دیگر اشاره نمود. غذاهای مجاز در این رژیم، شامل گوشت‌های سفید، قرمز، سبزیجات غیرنشاسته‌ای، تخم‌مرغ، آجیل و مغزها، انواع توت، محصولات لبنی پرچرب و روغن زیتون و غذاهای غیرمجاز، شامل سبزیجات، میوه‌ها و غذاهای شیرین یا حاوی کربوهیدرات است که در این مقاله به ریزجزئیات آن‌ها پرداخته شده است.

منبع: +++++++++

5/5 - (1 امتیاز)
این مطالب را از دست ندهید ...
    به اشتراک بگذارید

نظرات

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

*